• Năm 25 tuổi

    hoang-hai-thuy-25-tuoi.jpg

    Hoàng Hải Thủy, năm 25 tuổi, trong căn nhà 78/5 đường Mayer, mới đổi tên là đường Hiền Vương, Tân Định, Sàigòn, Năm 1957.
  • Thể Loại

  • Được yêu thích …

  • Bài Cũ

Đọc “Trần Dần. Thơ”

TRẦN DẦN.GHI được xuất bản ở Paris năm 2001, sau khi Trần Dần từ trần ở Hà Nội. Ở Kỳ Hoa Đất Trích, tôi đọc GHI, nhớ lại chuyện xưa tôi thấy đau lòng.

TranDanĐá vẫn trơ gan cùng tuế nguyệt, nước còn trau mặt với tang thương. Trong GHI, ngoài việc lên tiếng đầu hàng, hối lỗi, nhận tội, tự chửi rủa mình và mạt sát các bạn văn nghệ sĩ cùng nhóm, hết lời ca tụng Đảng, Trần Dần viết nhiều câu khinh bỉ “bọn miền Nam“, tức những người Quốc Gia Việt Nam Cộng Hòa, những người đã lên tiếng bảo vệ những văn nghệ sĩ Hà Nội trong nhóm gọi là Nhân Văn Giai Phẩm. Tôi sẽ kể lại những lời vô ơn, đểu giả, ngu ngốc ấy đúng như lời Trần Dần ghi trong GHI.

Tôi không thấy bực bội khi đọc trong GHI những lời Trần Dần viết về Quốc Gia VNCH của tôi, tôi chỉ thấy thất vọng, chán chướng, buồn nản, tôi thương hại những văn nghệ sĩ trong nhóm Nhân Văn Giai Phẩm — NVGP — nhất là ba ông Trần Dần, Hoàng Cầm, Lê Đạt, ba người từng được coi là “Những Kiện Tướng Nhân Văn Giai Phẩm.” Tôi thương hại họ và tôi thương hại tôi: trong nhiều năm tôi tưởng nhóm NVGP — rõ hơn là ba ông Trần Dần, Hoàng Cầm, Lê Đạt — là những người đàng hoàng, tư cách, can đảm — những kẻ sĩ Bắc Hà — những kẻ sĩ dám công khai chống lại Đảng Cộng Sản, dám lý luận đả kích chính sách lãnh đạo văn nghệ của Đảng, dám chấp nhận những hậu quả tai hại, nguy hiểm của việc họ làm!

GHI cho tôi thấy những văn nghệ sĩ NVGP tôi cảm phục trong một thời gian dài đến 40 năm đã đầu hàng Đảng, đúng ra là đầu hàng Tố Hữu. Không phải là tất cả, năm xưa ấy — những năm 1957, 1958, 1959 ở Hà Nội — có những văn nghệ sĩ bị đàn áp, bị tù đày, nhưng không đầu hàng Đảng, như Phan Khôi, Trương Tửu, Hữu Loan, Nguyễn Hữu Đang, Thụy An, Trần đức Thảo, nhưng ba người nổi tiếng nhất trong nhóm Nhân Văn Giai Phẩm là Trần Dần, Hoàng Cầm, Lê Đạt đã quì gối, rập đầu, uốn lưỡi nhận tội trước cái gọi là Đảng, trước bọn được gọi hết sức mơ hồ, mờ ám là “lãnh đạo“, rõ hơn là trước Tố Hữu.

Book cover

Năm nay, 2008, tác phẩm TRẦN DẦN. THƠ được xuất bản ở trong nước — Nhà Xuất Bản Đà Nẵng — được đưa sang Hoa Kỳ bán với giá 20 Mỹ kim ở Cali, tôi viết bài “Đọc TRẦN DẦN. THƠ.” Tôi trích đăng ở đây vài đoạn trong bài tôi viết năm 2001 về quyển GHI của Trần Dần.

Đây là lời Trần Dần:

GHI. Trần Dần. Trg 226. Trích:

…Từ đầu năm (và cả trước nữa) tôi đã nhiều lần nói với những LĐạt, ĐđHưng, cả TDuy nữa, về những khuyết điểm, về những cái tội của NVGP, và của bản thân tôi.

Tôi đã đến với đồng chí THữu, nói như tuyên bố về việc học chính sách với thực tế. Thế tại sao đồng chí THữu là người quản lý việc học của Đảng, lại không mở cửa cho một người đã đến thành tâm gõ cửa?

Ôi chao!

La porte m’est-elle fermée à jamais?

GHI. Trg 240, 241. Trích:

Tôi là cái gì?

Trước Cách Mạng, tôi là một thứ hổn lốn phản động của những tư tưởng tư sản, địa chủ: hưởng lạc đến đồi trụy, hám danh to đến bệnh “vĩ đại cuồng”, vô chính phủ đến phá phách mọi trật tự, thoát ly đến rơi vào sinh hoạt sa đọa, và đi vào các trường phái nghệ thuật vị nghệ thuật, tượng trưng, lập thể, siêu thực.. và vào triết học ru ngủ tối phản động của Bergson.

Trong Kháng Chiến, con người phản động đó bị trấn áp, hoàn cảnh chiến tranh và chân lý vô sản đè cổ nó xuống, nhưng việc nạo rửa mới chỉ được một phần nào.

Trở về hòa bình, nhân cơ hội cách mạng gặp khó khăn khắp thế giới và trong nước, lại gặp hoàn cảnh một thành phố “Mỹ hóa” như Hà Nội, tức thì con người phản động cũ của tôi nó lộn lại. Nó không hiện nguyên hình như cũ, mà khoác áo mới, những “chống công thức”, “đi tìm cái mới”, thực chất đó chỉ là cái vỏ che đậy cho cái ruột thối của chủ nghĩa xét lại và tư tưởng trotskiste. Con người phản cách mạng như thế phát triển với tốc độ “tử vì đạo”, nó phá phách khi hung hãn, khi tinh vi mọi cản trở, tức là mọi nguyên tắc và lý luận cách mạng, nó húc đầu bướng bỉnh và tàn nhẫn vào quy luật phát triển khách quan của lịch sử. Nó đấu tranh ở bộ đội, ra Giai Phẩm Mùa Xuân, làm thơ phá hoại, đứng cùng hàng ngũ bọn NVGP, bắn lại cách mạng, bắn lại Đảng, trong khi Đảng vẫn dang lớn hai cánh tay kêu gọi nó lộn về, ngực Đảng hở, vô tình, bị viên đạn nhẫn tâm nó bắn đến bị thương.

Không thể đếm hết được những viên đạn ròng rã trong ba năm qua tôi đã bắn vào Đảng, khi thẳng mặt, khi bắn sau lưng, lợi dụng tình thương của Đảng mà phản bội. Cứ thế, đối Đảng, đối nhân dân, đối bạn bè, đối gia đình, đối văn học, tôi đã gây biết bao tình tội, mà suốt một đời còn lại, làm việc và ăn năn hết lòng, cũng khó mà xóa đi cho hết.

Tôi đã tự lừa dối là người có óc suy nghĩ độc lập. Song sự thực chứng tỏ tôi chỉ là một con rối mà những đường dây tư tưởng thù nghịch nó đã giật cho múa may tùy thích.

Tôi đã tự lừa dối tôi là một martyr của Đảng quan liêu, song sự thực chứng tỏ đối Đảng, đối nhân dân tôi là một kẻ tội đồ mà dân ta, Đảng ta còn chưa trừng trị.

Tôi đã tự lừa dối tôi là tôi đi một còn đường cao quý, con đường chịu tội cho loài người (chemin de calvaire) Song sự thực chứng tỏ con đường tôi chỉ là con đường phản bội, con đường phá hoại, nhơ bẩn và tàn nhẫn.

Tôi đã tự lừa dối là tôi tử vì đạo vì mục đích đi tìm cái mới cho xã hội, cho văn học, cho con người. Song sự thực chứng tỏ tôi đã là đứa tay sai muốn chết cho bọn tư sản phản động, cho chủ nghĩa xét lại, cho tư tưởng trotskiste, và cho bọn đế quốc chúng đứng trên cao hết, chăng ra một bức mạng nhện những tư tưởng hiểm nghèo và độc địa.

Ngày 17-5-1958, Trần Dần viết về Quốc Gia VNCH.

GHI, trang 262. Trích:

Miền Nam cắn lại trả thù cái đòn “công hàm” 7/3 của ta, bằng nhiều cách:

— ra tuyên cáo chĩa lại mũi nhọn vào LXô và Đảng

— phản tuyên truyền về việc đấu tranh Nhân Văn Giai Phẩm.

Trần Chánh Thành bộ trưởng bộ TTX Thanh Niên của Diệm, đầu sỏ báo Dân Chúng,- hắn làm một chiến dịch xuyên tạc việc đấu tranh văn nghệ, tung tin 17 văn nghệ sĩ “dũng cảm” bị “Việt Cộng” bắt, in lại Nhân Văn Giai Phẩm, khuyên người ta nên đọc đó mà xem,: “khỏi còn có ảo tưởng gì về sự tự do của Việt Cộng”!

Tóm lại, luận điệu chúng rất là Mỹ, nghĩa là vu cáo đến cynique, lại bịa đặt đến ngu si, gian ngoan đến lộ liễu.

Tôi bị cái nhục chúng nhắc đến trong số văn nghệ sĩ “dũng cảm” kia; tất cả số văn nghệ sĩ đó đều đã thấy rõ tội lỗi của mình trong cuộc đấu tranh tư tưởng vừa qua. Tất nhiên mọi cuộc đấu tranh tư tưởng đều có cái gay go cần thiết của nó, nhưng đây là cái gay go của sự cứu vớt, cái gay go của tình yêu của Đảng, phải kiên quyết cứu số văn nghệ sĩ đáng giận kia ra khỏi cái cũi của chủ nghĩa xét lại. Đâu là chuyện bắt bớ, cầm tù? Có chuyện ấy, nhưng lại ở Sàigòn, hàng chục văn nghệ sĩ bị đưa ra tòa, chỉ vì tội tự do ngôn luận chính đáng, họ đã nói tới vấn đề thống nhất, có vậy thôi! Ở Hà Nội này, người ta lại khuyến khích việc đòi thống nhất, tha hồ thả sức mà nói! Ở đâu, có tự do yêu nước, tự do bàn đến số mệnh của Tổ Quốc, Sài Gòn hay Hà Nội? Ở đâu, những văn nghệ sĩ chỉ vì thi hành quyền công dân của mình mà lại bị tù hàng loạt?

Sự thực, ở Hà Nội, ta có bắt 3 tên NhĐang, MĐức, ThAn. Nhưng sao lại gọi họ là văn nghệ sĩ? NhĐang là một nhạc sĩ chăng? Hay một thi sĩ, một họa sĩ? Tuyệt nhiên không phải, cả đến gọi là phê bình hay nghiên cứu văn học cũng không phải. NhĐang chỉ là một thủ lĩnh của chủ nghĩa xét lại, nhè những sơ hở trong văn nghệ nhẩy vào mà phá. MĐức là một tên phá hoại làm nghề xuất bản, hắn vừa có cái căm thù chế độ miền Bắc, vừa có cái đầu óc buôn tên người, coi văn nghệ sĩ là những món hàng, nhìn văn chương thành ra những tệp giấy bạc lời lãi, đánh giá sự hay dở của tác phẩm duy nhất trên tiêu chuẩn bán chạy hay không, quan điểm “best seller” trong văn nghệ! Còn Thụy An, đó quả là một mụ có viết lách tí tỉnh. Song mụ bị bắt không phải vì tội “cầm bút”, mà là vì tội làm gián điệp.

Vậy thì, ai là văn nghệ sĩ bị bắt ở Hà Nội?

Đâu là chuyện khủng bố? Nếu nói khủng bố thì ở miền Bắc này người ta không quen nói chuyện với văn nghệ sĩ bằng quả đấm hay lưỡi gươm luật pháp! Có cần nhắc lại không? Năm ngoái Tổng Thống đã nhờ đến du côn đem đá đến nói chuyện với báo Tiến Thủ như thế nào? Năm nay, mấy chục nhà báo ra trước vành móng ngựa của Tòa “bất công lý” Sàigòn?

Ngược lại, ở Hà Nội, nên dùng chữ cứu vớt thì đúng hơn. Bàn tay khoan dung của Đảng đã kéo những kẻ lạc đường ra khỏi cái tư tưởng độc địa của chủ nghĩa xét lại! Sao lại gọi là khủng bố?

Un grand mensonge cousu de fil blanc!

GHI. Trg 301. Trích:

Quán đưa tôi xem một bản tin miền Nam. Đâu như do một anh bạn nào bên Văn Hóa cho mượn.
Bản tin nói xấu tình hình văn học miền Bắc. Luận điệu mốc rồi, vẫn chỉ vu là: miền Bắc thiếu tự do! Tôi bị cité, cùng với HCầm, Phan Khôi, Thụy An (!) Ngồi với cái cỗ ấy mới hôi chứ!

Đặc biệt có một bài riêng về PhQ. Miền Nam nó đưa cái bài chống quan liêu của PhQ, bóp méo xệch đi, thành những miền Bắc đói với quan liêu hại dân! Nó làm như quần chúng nó ở miền Nam không bị đàn áp. Làm như quan liêu ở miền Nam không có. Ôi chao. Ở đó quan liêu là cả một chế độ, không ai còn nói đến nữa! Vì, c’est 1 mal incurable! Ở chế độ ấy, quan liêu là một sự tự nhiên, không cần phải bàn!

Mấy tên viết tắt: MĐức: Minh Đức, PhKhôi: Phan Khôi, Thi: Nguyễn đình Thi, TDuy: Trần Duy, Quán, PhQ: Phùng Quán.

Trần Dần viết anh ta xấu hổ vì anh “bị xếp chung vào một chiếu với Phan Khôi, Thụy An, Nguyễn Hữu Đang !”, anh viết anh “nhục” vì anh “bị” báo chí và chính quyền Quốc Gia Việt Nam Cộng Hòa gọi là những chiến sĩ dũng cảm chống Cộng sản.

Tôi mời quí vị xét tư cách con người Trần Dần qua những lời anh viết trong Ghi — như những lời được trích trên đây — đáng kể nhất là việc anh làm với văn nghệ sĩ Phùng Cung năm xưa ở Hà Nội, như kể dưới đây:

Phùng Hà Phủ, người con trai của Nhà Văn Phùng Cung, kể trong lời giới thiệu tác phẩm “PHÙNG CUNG. Truyện và Thơ.” Nhà Văn Nghệ xuất bản ở Hoa Kỳ năm 2003, sau ngày Nhà Văn Phùng Cung qua đời.

Phùng Hà Phủ. “PHÙNG CUNG. Truyện và Thơ” Trang xv.

Nhớ lại theo lời bố tôi kể “khi xảy ra chuyện”, buổi sáng hôm đó bố tôi được triệu tập tới cơ quan để họp. Đến nơi thấy mọi người xung quanh đều có ý lảng tránh mình, thậm chí không dám mời nhau uống chén nước. Ngay cả những bạn rất thân và thường lui tới nhà cũng tìm cách lánh mặt. Ngay sau đó bố tôi bị đem ra kiểm điểm trước cuộc họp, mà thực chất gần như một buổi đấu tố thời “cải cách” của Liên Hiệp các Hội Văn Học Nghệ Thuật (gồm cả đại diện bên Văn Nghệ Quân Đội). Chủ trì cuộc đấu tố là các ông Võ Hồng Cương, Nguyễn Đình Thi, Chế Lan Viên, Hoài Thanh… Cảm tưởng đau xót và ngỡ ngàng nhất của bố tôi là những ông bạn thường ngày chơi thân với bố tôi đều tham gia vào cuộc “đấu tố”. Ngày hôm đó, ông Trần Dần là người đứng lên mở đầu cuộc “tố” để tiếp đó hai ông Lê Đạt và Hoàng Cầm làm chứng dối. Tội chính mà bố tôi bị “tố” là mang lòng hận thù cách mạng sau cái chết của bố mình, lôi kéo người khác cùng về hùa để lăng mạ lãnh đạo và còn viết nhiều chuyện chưa in khác – Tất cả nội dung đều tập trung vào việc đả kích lãnh tụ và Đảng Cộng sản như: Dạ ký, Chiếc mũ lông, Quản thổi, Kép Nghế… Việc bố tôi bị bắt sau đó là do tham gia làm báo Nhân Văn nhưng theo mẹ tôi thì còn nhiều lý do khác nữa.
( .. .. .. )
Từ ngày ra tù, bố tôi sống như người bị câm, hầu như không quan hệ với ai ngay cả với các bạn văn quen biết cũ. Nhiều người trực tiếp “tố” bố tôi ngày xưa thấy hối hận về việc làm của họ nên họ tìm đến xin lỗi bố tôi. Trong dịp bố tôi và bác Phùng Quán đứng ra tổ chức Lễ Mừng Sống Dai cho ông Nguyễn Hữu Đang — (Ông Đang là cán bộ văn nghệ, ông bị bắt tù 18 năm. Lúc này ông đã 81 tuổi.) — Các ông văn nghệ đến dự Lễ Mừng rất đông, ông Lê Đạt cũng đến, ông đứng bên bố tôi và nói: “Cung ơi, dù có thế nào tao vẫn là bạn của mày, tao có lỗi với mày. Có gì, mày cứ gọi tao ra mà mắng.” Ông Hoàng Cầm cũng đến gặp bố tôi, ngỏ ý muốn nối lại tình thân với bố tôi như xưa.

Qua lời kể của Phùng Hà Phủ, tôi thấy bộ mặt hèn, đểu của ba “kiện tướng Nhân Văn Giai Phẩm”. Tôi muốn viết thêm “không biết nhục” nhưng tôi không viết, vì tôi thấy hai tiếng “hèn, đểu” là đã đủ để gọi ba người đó. Những người hèn đểu thường không biết nhục. Người ta có thể hèn mà không đểu, có thể đểu mà không hèn, ba “kiện tướng NVGP” Trần Dần, Lê Đạt, Hoàng Cầm vừa hèn, vừa đểu.

Qua mấy chuyện tôi kể trên đây, xin quí vị định luận về tư cách, về con người của Trần Dần. Nay mời quí vị xét về tài năng của Trần Dần :

Năm 1956 Trần Dần làm bài thơ “Nhất định thắng” bắt chước kiểu thơ lập dị — cà chớn của Thi sĩ Nga Mayakosky. Ý thơ không có gì lạ, nó lạ ở cách trình bầy lời thơ trên giấy khấp khểnh theo kiểu bậc thang, như :

…..Tôi bước ra

……….không thấy phố

……………không thấy nhà

Thơ kiểu này là “Thơ xuống thang”. Những văn nghệ sĩ Bắc Cộng Xã Hội Chủ Nghĩa chuyên ca tụng Liên Xô Vĩ Đại và bắt chước các đàn anh Nga, Tầu, nhưng chỉ có một mình Trần Dần là bắt chước kiểu Thơ Khấp Khểnh của Mayakosky.

Đây là Thơ Trần Dần “sáng tác” sau năm 1960:

jờ joạcx. Trích:

Chính tả như một phương tiện nghệ thuật: Talawas xin giới thiệu một trích đoạn: “jờ joạcx“, một trong những tác phẩm then chốt của sự nghiệp thơ Trần Dần, di cảo, chưa xuất bản.

jờ joạcx

thơ-tiểu thuyết một bè đệm

joạc jờ jêrô… vòng tròn

thằng truồng bị vây trong vòng tròn.

tôi không hiểu tôi bò 2 chân trên sẹojoạc jờ nào?
sao cứ thun thút những sẹo mưa jọc jài ỗng ễnh bầu mưa?
chứ tôi đâu phải thằng quíc-ss? mà tôi vẫn
bị ngửa thì jờ ướt mưa jòng mùa jọc nịt joạc
vườn jịch ngực joạt đùi jầm mùi jũi lòng.
tôi biết jành jạch sử kí cả những luồng phùn mọc lọc người đi.
hôm nọ lơ thơ bình minh tôi bóc lịc mịch ngày tôi đi
song song cơn mưa to juỳnh juỵch jạng đông
tôi gặp một con nữ vận động viên ướt jượt toàn thân
chạy joạch vòng mưa jòng jòng
1 – 9 – 6 – 3 min mét nữ.
jờ jạchx nở jòn jọtx
chính ja tôi thíc cái yếm
nín cái nịt thịt của các kilômét đùi joạcx.
Tôi gương trong jập mùng đùi sẹo nữ.
tôi là một cái sẹo mòng mọc khoái jữa các
sẹo bàn ghế tủ nam nữ đồ đạcx.

Trong Thi phẩm “Trần Dần. Thơ“, bài thơ Jờ Jọaxc 17 thiên, đăng từ trang 219 đến trang 257. Mời quí vị đọc vài lời tán tụng Nhà Thơ Lớn Xã Hội Chủ Nghĩa Trần Dần Jờ Jọaxc.

Nhà văn Phạm thị Hoài, viết:

Trong văn học Việt Nam, tôi chưa biết một trường hợp nào mà ham muốn sáng tạo và cách tân quyết liệt như ở Trần Dần. Nghĩa là ham muốn vượt qua, hoặc ít nhất là khác đi với cái cũ, hoặc cái đã trở thành cũ, ở bên ngoài mình đã đành, lại còn liên tục tự mới với chính mình, tự vượt qua mình, mà lại làm điều ấy trong từng chi tiết, cho đến tận nét chữ chẳng hạn. Từ 1958 đến nay Trần Dần làm cái việc mà ông gọi là ” làm quốc ngữ”, trong bóng tối, cách bức với những phong trào “giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt” cứ thỉnh thoảng lại ồn ào dấy lên bên ngoài. Công trình quốc ngữ của một cá nhân lẻ loi lặng lẽ như Trần Dần hoàn toàn khác. Con chữ nào qua tay ông là mang một cuộc đời mới.

Tôi thuộc lớp trẻ, nợ ở ông một lòng ưu ái, mang theo lời đúc kết rất Trần Dần: nhân cách của nhà văn chính là văn cách của anh ta. Tối thiểu tôi phải có một văn cách.

Mời quí vị đọc trang 221 Trần Dần. Thơ:

đề từ — sẹo Đặng đình Hưng.

thường những viên đạn xuyên qua ngực luôn của không khí sờ mà xem không khí không có sẹo

họa chăng đầu vú là những cái sẹo của tình mẫu tử, và mặt người (toàn bộ cái mặt) là sẹo ngoài của những cái sẹo cụ thể bên trong.

cứ lật thử ra mà xem.

thơ Đặng đình Hưng.

Chẳng đặng đừng, tôi phải viết đôi dòng: Bà văn sĩ nhiều lời quá đi, nhiều lời mà rỗng tuyếch. “..khác đi với cái cũ, hoặc cái đã trở thành cũ..” “Cái cũ” với “cái đã trở thành cũ” khác nhau ở chỗ nào? “Nhân cách của nhà văn chính là văn cách của anh ta.” Ý này người ta đã nói xưa quá rồi: Không cần Bà Nhà Văn phải chỉ ra, em nhỏ lên ba cũng biết chuyện “Văn là Người“. Câu bà viết “Tối thiểu tôi phải có một văn cách” không ăn nhậu gì đến nhân cách, văn cách của ông Trần Dần.

Ba câu ngu ngơ của người viết Đặng đình Hưng không đáng được phê phán làm bẩn mắt, rác tai quí vị.

Thi phẩm “Trần Dần. Thơ” có thể để tên là “Thơ Jờ Jọaxc“, 491 trang chỉ có toàn là “jờ joạxc truồng sẹo“. Trích vài đoạn:

Trần Dần. Thơ. Trang 225:

tôi thíc sướng
tôi cái sẹo jữa vết xước nước ấm mét jạch lược bí
tôi cái thân chai vuông vai ngồi nhai joài joài 1 toạc jách 1 lạch juýp 1 jịp vú 1 nụ nóc 1 jạc sử kí
tôi thích thịt
dây nịt thít mít một jờ mật thạch thật nún nút mút kiss đèn đồng hồ mờ
tôi thíc thỏa
1 ngọa cắn 1 nắn mím 1 thím nách 1 jạch phím 1 jim núm 1 jụm sách 1 lạch joác 1 xoạc bóc
tôi thán phục cái miệng hết vắt ve lăn thăn jờ thủy tạ
tôi xin cư trú thơ ca jọc jọc thì jờ truồng-vệ-xinh-công-cộng nữ

TRẦN DẦN. THƠ, trang 232:

CHÙM âm 13
con nữ tô tô jao cấu jăng nhọn chiếc ca pốt cao su jính thịt lăn thăn vứt sẹo jọc ngày
giộb
hột
lựu

Tôi ngưng trích vì Thơ Trần Dần quá Bẩn, con người Trần Dần và Thơ Trần Dần làm tôi tởm; con người ấy bôi Bẩn lên Thơ, anh ta hiếp dzâm Ngôn Ngữ của Dân Tộc tôi; tôi càng tởm khi tôi thấy Thơ Trần Dần Bẩn đến như thế mà vẫn có người ca tụng, cho là Hay.

Anh Thi sĩ Bôn-sê-vích Vladimir Mayakovski chuyên ca tụng Lê-nin những năm 1918, 1920, những năm ấy không có Thi sĩ Nga nào suy tôn Lê-nin dữ dội như Mayakovsky, đến năm 1930 Mayakovsky tự tử chết. Không thể dấu được, bọn Nga Cộng phải nhận là Mayakovsky tự tử, chúng chỉ không dám viết đến lý do làm cho Mayakovsky tự cho anh cái Chết.

Tôi sẽ viết một bài về Vladimir Mayakovsky.

Advertisements

25 Responses

  1. Thưa bác! Cháu không hiểu lắm,hoặc chưa hiểu lắm… về đời Trần Dần, bác trách thuận hay trách nghịch Trần Dần thì vẫn là lời trách. Tỉ dụ Trần Dần không vợ không con thì việc cúi đầu trước đảng trước Tố Hữu kia. Là một việc chưa gan lì cho lắm.

    Sự chi phối ý chí nghiễm nhiên ở mỗi con người, khi nhiều người đi trong một khu rừng để tìm thuốc quí chẳng ai đi theo nhau cả, chia nhau ra mà tìm. Kẻ không bị bệnh thì đâu thấy đau thấy khổ. Ho ra máu thì chỉ biết nằm.

    Kính Mến!

  2. Năm xưa, sau 75, có con gà ở trong xóm mắc mớ gì mà ngứa cổ, nửa đêm gáy, không gáy ó o gióng người ta (xin lỗi, giống gà khác) mà gáy :” RẦU QUÁ BÁC HỒ ƠƠÌÌ…”
    Hậu quả, sáng ra con gà đi gặp Bác vì làm phá rối trật tự an ninh công cộng, vì người ta bu lại xem quá đông!!!

  3. Em chưa có ý kiến gì về bài viết của bác Công Tử, em chỉ xin gửi lại đây một nhận định khác về cuốn Trần Dần – THƠ. Sau đây là bài của một tác giả tên là 5xu, mà em vừa tìm được trên mạng:

    “Dionysus Trần Dần”
    March 30, 2008

    1.
    Tôi vẫn cho rằng tác phẩm sẽ phân loại nghệ sỹ chứ không phải ngược lại. Tỷ như tác phẩm siêu thực sẽ biến nghệ sỹ thành siêu thực chứ không thể nào ngược lại.

    Nhưng đôi khi đời lại khác.

    Khác với ngày nay và ở những nơi khác, khi mà dòng nghệ thuật mainstream do số đông người thưởng thức quyết định, thì ở ta, ngày xưa, mainstream là do số ít quyết định. Và cá biệt, có thi sĩ tự biến mình thành nghệ sỹ lớn thuộc dòng mainstream và qua đó tác phẩm của ông ta đương nhiên là thuộc mainstream và được số đông quần chúng ưa thích.

    Lúc đó, không nên dịch mainstream thành chủ lưu, mà chỉ nên dịch là dòng chính thống.
    Những ai cưỡng lại dòng mainstream cuồn cuộn chảy đó, sẽ bị nhấn xuống đáy.

    Một người nghệ sỹ bị ép buộc sống underground, không có nghĩa là tác phẩm của ông ta sẽ là underground. Mà ngược lại, sự thực là, ông ấy đã dấn thân rất xa, đến những chân trời có người bay mà ông là người Việt nam duy nhất.

    Khi bị ép phải sống một cuộc sống bên lề xã hội, bị cắt đứt khỏi bầu sữa chính quyền, bị quần chúng đám đông ghẻ lạnh, người ta bỗng dưng trở thành một người cô – độc – và – hoàn – toàn – tự – do. Bởi đám đông kia chỉ là những con số, còn riêng ông là một người bay.

    Một nghệ sỹ vĩ đại là một người nghệ sỹ tạo ra những giá trị vượt hẳn lên trên mọi loại hình xã hội, học thuyết, tôn giáo, chủng tộc… và càng phải vượt lên trên ý chí, chân lý, quyền lực … của một nhóm người hay thậm chí của cả một đế chế.

    Để được như thế, người nghệ sỹ, ngoài tài năng thiên bẩm, cần phải hoàn toàn tự do, dứt bỏ mình ra khỏi xã hội tầm thường và cắt đứt hoàn toàn mọi sự tài trợ và đặc ân của một nhóm người hay của cả một đế chế. Sự dứt bỏ, dù là chủ động hay bị động, đều ẩn sau đó một dòng chảy của hùng ca.
    Tất cả những kẻ còn lại, đều có thể được gọi, giống như Nietzsche đã từng gọi, là bọn trọc phú văn nghệ.

    TÔI THÍCH VIẾT CÁI CHƯA BIẾT
    MẶC CÁC ÔNG VIẾT CÁI ĐÃ BIẾT
    (Trần Dần)

    2.
    Tôi vẫn cho rằng ngôn ngữ bị tác động ngược của chính tả. Việc sử dụng ký tự latin và cách bỏ dấu chắc chắn đã mang đến cho tiếng Việt các tác động tượng thanh và tượng hình hoàn toàn khác với các chữ viết (nếu có) trước đó.

    Việc sử dụng chính tả, và đôi khi cả ngữ pháp, trong văn học viết theo những cách khác nhau chắc chắn sẽ làm vang lên trong đầu người đọc những âm và hình khác nhau của những từ thuần Việt hết sức bình thường.

    Việc Trần Dần kiên trì sáng tạo tiếng Việt trong thơ của mình bằng chính tả và ngữ pháp dị thường đã đẩy tác phẩm của ông, có lẽ có gốc sâu xa là trường phái tượng trưng, đến tận cùng của (không biết nên gọi là gì) của nghệ thuật. Những bài thơ trong Chiều Vô Lễ (1960-1964) hiện đại hơn mọi bài thơ hiện đại nhất hiện nay. Còn Jờ Joạcx (1963) thì có lẽ vượt xa hơn thơ avant-garde của các nhà thơ đương đại hiện nay tầm một năm ánh sáng.

    Tôi đứng thẫn thờ
    Đại lộ ngu si
    (Trần Dần)

    3.
    Tôi tin rằng việc Trần Dần lúc ở tuổi đôi mươi đã say mê thơ tượng trưng đã làm ảnh hưởng rất nhiều đến thơ và văn xuôi của ông sau nay. Tất tần tật các hình ảnh từ vi mô đến vĩ mô, từ cát sỏi đến mặt trời, từ cặp đùi đến những vì tinh tú trong thơ Trần Dần đều được ông thở ra dưới những hình ảnh cực kỳ ấn tượng và tuyệt đẹp. Đó là nhờ ảnh hưởng của thơ tượng trưng.

    Nhưng chính việc sử dụng hình ảnh quá progressive như vậy trong Nhất Định Thắng và Đi! Đây Việt Bắc đã làm người ta áp đặt những tư tưởng phi nghệ thuật lên tác phẩm của ông.

    Ngày xưa (khi bị đập) cũng vậy. Mà ngày nay (bọn ca ngợi thơ ông) nhiều khi cũng vậy.

    Trọc phú văn nghệ, hóa ra đời nào cũng có.

    Tôi không cho Nhất Định Thắng (1956) và Đi! Đây Việt Bắc (1957)là 2 tác phẩm lớn của Trần Dần. Đấy chỉ là những tác phẩm hay và tân kỳ (ở thời điểm đấy) của Trần Dần chứ không phải là những tác phẩm mà ông đã đi đến tận cùng về mặt nghệ thuật.

    Tuy trong Nhất Định Thắng có âm thầm và cuồn cuộn chảy một giọng thơ nam tính và hùng tráng, tuy hình thức thơ xuống dòng hiện đại, tuy nhiều hình ảnh trong bài thơ ấy rất đẹp, nhưng tôi vẫn cho rằng so với các tác giả cùng thời kỳ, đặc biệt là so với Nguyễn Đình Thi, thì Nhất Định Thắng không có gì nổi trội.

    Đừng
    để
    chân trời
    gọi mãi!
    Đừng để
    khói sương
    mời mọc
    đến hai lần!
    (Trần Dần)

    4.
    Tôi cho rằng Trần Dần đã sáng tạo ra một dòng thơ thuộc loại concept art (nghệ thuật khái niệm) hoàn thiện nhất và độc đáo nhất ở Việt Nam tính đến nay. Giá trị của nó, như tôi đã nói ở trên, sẽ vượt lên tất cả. Và nhờ đó nó sẽ xếp tác giả của nó vào hạng thi sĩ lớn nhất của Việt Nam. Trong bảng xếp hạng ấy, Bùi Giáng và Phạm Công Thiện sẽ chỉ là những em bé.

    Có thể tạm gọi concept art của Trần Dần là ‘nghệ thuật khái niệm duy thức” trong đó có hai thời kỳ Tâm (citta) và Thức (vijñāna) nằm ở hai thời kỳ sáng tác khác nhau của Trần Dần.

    4.1
    Tôi cho rằng ở Cổng Tỉnh (1960) thì Trần Dần đã có những biến chuyển rất hiện đại về thi pháp, tuy chưa triệt để như sau này, nhưng đã cực kỳ ấn tượng. Đoạn thơ ngắn trong phần “Gái trai thành quách bàn cờ” là một ví dụ điển hình.

    Đến Mùa Sạch (1964) thì Trần Dần đã thực sự hoàn thiện hóa thi pháp của mình. Tạm gọi là dòng “nghệ thuật khái niệm duy thức” giai đoạn Tâm (citta).

    Những nghệ sỹ concept art thường sử dụng âm thanh và hình ảnh trong không gian biểu diễn để gợi lên cho khán giả một khái niệm có tính chất bắt đầu (của nghệ thuật). Còn Trần Dần dùng ngay con CHỮ và CÁCH VIẾT CON CHỮ để làm điều ấy.

    Các con chữ, câu thơ, bố cục, sự lặp lại có chủ ý của Trần Dần trong mùa sạch đã làm gợi lên trong Tâm (phần hồn thúc đẩy bản ngã vật chất của người đọc) những hình ảnh và cảm xúc rất mơ hồ, sơ khởi nhưng vô cùng ấn tượng và đẹp đẽ. Thiên nhiên đẹp dẽ trong Mùa Sạch có cái gì đó còn hơn cả nghệ thuật. Đơn sơ hơn và mạnh mẽ hơn, như là một concept.

    4.2
    Giống như trong kịch cổ điển, phần bè phụ luôn nói với khán giả về một cái gì đó khác với những gì đang diễn ra trên sân khấu chính. Bè phụ cho khán giả biết một âm mưu đang rình rập xung quanh các nhân vật chính. Hay chỉ là một thông tin về thời tiết bên ngoài.

    Trần Dần đã đưa bè phụ của kịch cổ điển vào thơ và thơ-văn-xuôi của ông. Để biểu hiện bè phụ và rhythm của nó, ông đã dùng chính tả và ngữ pháp. Các chữ in nghiêng, viết hoa, từ viết ’sai’ chính tả, các dấu chấm phảy bất thường đã mở vào đầu người đọc tới hai hoặc nhiều hơn các lối đi.

    Tập Jờ Joạcx (1963) là đỉnh cao tuyệt đối của thi pháp này (tính đến nay). Có thể gọi đây là dòng “nghệ thuật khái niệm duy thức” giai đoạn Thức (vijñāna).

    Những CON CHỮ chạy trên mặt giấy, dưới thủ pháp sắp đặt theo chủ ý có tính thị giác của Trần Dần, biến thành dòng NGÔN TỪ chạy theo các cửa khác nhau vào nhận thức của người đọc. Nó làm gợi lên trong của người đọc những gì sơ khởi nhất của nhận thức (Thức như là mặt bên kia của Tâm, và tách biệt với bản ngã vật chất của con người). Tuy rất mơ hồ và khó hiểu, nhưng quả thực cái tôi và các phản tôi trong Jờ Joạcx cũng vẫn gây ấn tượng rất mạnh lên nhận thức của người đọc. Mơ hồ nhưng mạnh mẽ, như là một concept vậy.

    5.
    Tôi cho rằng Trần Dần sử dụng thơ như một chất liệu để xây lên đó một ngôn ngữ Việt có tính nghệ thuật cực kỳ hiện đại chứa ẩn nhiều tầng tâm thức. Cho đến nay, ngôn ngữ chạy trên thơ và thơ-văn-xuôi của Trần Dần hoàn toàn khác với tất cả những nhà thơ khác, kể cả những nhà thơ là bạn của ông.

    Ngôn ngữ nghệ thuật của Trần Dần giống như một IP Core Network.

    Chạy trên nó là những bài thơ có tác dụng như access platform, để người đọc qua đó truy cập được vào các tầng ngôn ngữ.

    MƯA RƠI KHÔNG CẦN PHIÊN DỊCH
    (Trần Dần)

  4. Mình mạn phép tác giả 5xu rẻ-vừa-thôi-rẻ-quá-đé0-ai-chịu-được để bold và italic một số đoạn mà mình nghĩ là cao trào hoành tráng cho mọi người cùng tham khảo.

  5. Ông Hoàng hải Thủy. Tôi nghĩ nghề của ông chỉ được cái là mượn một tác phẩm nổi danh nào đó của nước ngoài rồi thay đổi tên tuổi nhân vật, thay đổi bối cảnh cho hợp với VN, cái mà các ông gọi là ” phóng tác ” đấy. ( không biết có xin phép tác giả hay không, nếu không thì việc đó không khác gì đạo văn hay nôm na là…ăn cắp đó biết không? Ông thì biết gì về văn học mà định tập tểnh để, , ,phê bình văn học? Ông biến đi, văn học Việt Nam thừa mứa những ” nhà phê bình ” như ông rồi.

  6. Bác Thành Nguyễn chắc mới vào chơi nên còn bỡ ngỡ? Mời bác xem qua ít bài trước khi phát biểu linh tinh được không ạ?

    https://hoanghaithuy.wordpress.com/2008/06/15/oan-oi-ong-dia/

  7. Vua chèo còn chẳng ra chi,
    Quan chèo đi nữa, khác chi thằng hề!!! (Tú Xương?)
    Tất Thành gọi bác còn ghê!
    Nguyễn thành là KHỈ, khen chê…TỐN LỜi !
    MỘT LằN…là bọn ba mươi!
    Chuyên nghề BẮT CỤ già Hồ…đã chưa?
    Ngày nào đá cá, lăn dưa,
    Theo thằng GIẢI PHÓNG, bốn lù chị Khai !
    Trong hang Pắc Bó đói dài
    Bây giờ rửng mỡ, viết…hai , ba dòng!!!…
    Khỉ già, viết đủ rồi nghen,
    Biết thân dựa cột, dựa kèo…nghe con!!!

  8. Có vài lời xin thưa với ông Hoàng Hải Thuỷ thế này.

    Trước hết cần phải nói ngay cho ông hiểu rằng tôi là một người đang phải sống ở VN và rất ghê tởm Cá Sấu. Tôi phải viết hai chữ Cá Sấu này, mong ông hiểu (ông hay có thú vui chửi bới người khác là hèn hạ nọ kia, ai biết đâu ông lại vin qua cách viết này mà ghê tởm lây qua tôi luôn cũng nên) rằng tôi vẫn cần phải sống nên không dám ghi rõ tên thật của nó. Có điều chắc không tới nỗi đọc vào không hiểu. Thứ nữa, về tuổi tác, tôi chỉ vào hàng con cháu ông; thêm nữa nghe một người bán sách ở Việt Nam kể lại rằng, nhìn ông bên ngoài thấy ngang tàng lắm (hình như có vết sẹo to ở mặt); vì thế tôi giả sử nếu như ông còn đang phong độ trẻ trung, và có thể ngồi nói chuyện trực tiếp, có lẽ tôi cũng không dám hung hăng ngang ngược. Huống hồ nay ông đã già, lại trao đổi trên blog riêng tư, trên mạng, vốn tự do và vô hại; tôi càng phải cố cẩn thận để ông sẽ không nghĩ rằng tôi nhỏ mà hỗn.

    Tôi đọc các bài của ông, đa số thấy ông hay lôi các bạn (hoặc bậc cha chú) làng văn ra miệt thị không tiếc lời. Chửi vì họ đã hèn hạ khom lưng cúi mình trước CS nọ kia, chứ không có tiết tháo… được như ông. Ông tài thật! Nghe đồn rằng ông cũng một thời tù ngục với tụi Cá Sấu (dĩ nhiên, dính vô “nghệ thuật”, “trí thức” thì tù chắc rồi), tôi thiển nghĩ, nếu như mà ông có đủ tiết tháo như cái khí thế buổi tàn chiều hôm nay. Có lẽ ông đã bỏ xác trong tù từ lâu lắm rồi, làm gì có chuyện viết những “bản tự kiểm” tiết tháo với XHCN (xã hội chủ nô) mà lại được ra tù êm ru bà rù như vậy, nếu không là “nay đã hối lỗi ăn năn vì đã thấy trước đây mình lầm lạc, bẻ cong ngòi bút đi phục vụ cho lũ nguỵ quyền” quen thuộc.

    Ông là “nhà văn”; tôi phải ngoặc kép hai từ này, bởi thực sự tôi chơi sách cũ cũng khá nhiều, mà gần như không thấy văn phẩm nào mang tên Hoàng Hải Thuỷ khả dĩ gây “chấn động bút giới” thời trước 1975 cả; có chăng là gần đây thấy ông dịch lại quyển The First Circle của A. I. Solzhenitsyn, một tác phẩm lừng danh thập niên 70, mà thời trước 75 ông chỉ… làm công việc là ghi lời bạt cho dịch giả Hải Triều. Tôi thưởng thức đoạn dịch của ông, vốn thấy không có gì đặc sắc thì chớ, mà thấy ông dịch đại từ gọi viên đại tá Yakonov là “anh” thì tôi hoảng loạn quá. Không rõ là ông có đọc suốt tác phẩm chưa. Hay thuần tuý chỉ làm công việc đó là lật bản dịch của các ông Hải Triều, Vũ Minh Thiều, Thanh Tâm Tuyền ra và ghi lại sao cho nó… khỏi trùng hợp. Dù sao cũng ghi nhận, ông tỏ ra kỹ lưỡng hơn Hải Triều, đó là không tự ý cắt xén nguyên gốc. Đang nói dở câu, ông đã là nhà văn tại sao ông lại không hiểu rõ bản chất con người, bản chất thời cuộc mà cứ đi nhục mạ bạn đồng nghiệp của mình đủ điều chỉ vì họ chẳng qua cũng là con người, cũng phải nuốt nhục để qua ngày đoạn tháng đó thôi. Chưa kể, những tác phẩm xuất bản của họ ở thời đại này, không bao giờ được in ấn ra như ý muốn, thậm chí bị chỉnh sửa thô bỉ nữa kia. Đây cũng là điều mong ông thật sự thông hiểu. Chớ nói ai xa, lệch lạc nhận thức như ông V.H, mà ông ấy vẫn còn kể với tôi rằng bản thân mình không bao giờ đặt cái tựa “Những tên biệt kích văn nghệ”, ông có cãi với nhà xuất bản rằng “người ta viết lách công khai, chứ có lén lút chi đâu mà gọi là biệt kích”, cũng như ông ta không gọi Võ Phiến là “y” mà chỉ gọi là “anh”… song vì họ thích vậy thì phải chịu chứ sao. Ông Cao Xuân Hạo ở miền Bắc dịch bộ Tội Ác Và Hình Phạt (ông Hạo dịch như vậy đó), mà rồi cũng bị sửa thành một cái tựa vừa dốt ngữ pháp lại không phản ảnh nội dung đó là Tội Ác Và Trừng Phạt… Vậy thì ông cũng nên thận trọng khi hăng say miệt thị bạn đồng nghề của mình khi mà con đẻ của họ phải nhục nhằn đắng cay lắm mới có thể chào đời ngay giữa cái đầm lầy đầy nhóc Cá Sấu ông ạ.

    Và điểm tôi cực kỳ khó chịu nơi con người ông. Đó là ông hay lâu lâu có trò chê bai tay nghề của một số người trong nghề song song với việc miệt thị nhân phẩm của họ. Cách cư xử như này, vừa không “quý ông” mà cũng chẳng “nhà văn” tí xíu nào ông ạ. Ông vin vào một vài bài thơ của T.D mà ông cho rằng “bẩn” để chà đạp lên cả thi nghiệp của ông này. Tôi thật hết cách để nói với ông. Trong khi những bài gây xúc động lẫn chấn động như Nhất Định Thắng của T.D thì ông… nhất định lờ đi. Hay thật! Tôi có cảm giác như ông luôn sẵn sàng chửi Platini là một thứ cầu thủ chẳng ra cái quái gì chỉ vì ông này làm hỏng quả penalty vậy.

    Công tâm đi ông. Chiều rồi, chiều rồi!

    • Hỏi, theo kiểu của Don Don, tức là đã tự trả lời cho mình rồi. HHT có quyền phê phán bất kỳ một ai theo cách của mình, thì cũng như chuyện ông lớn tiếng xỉ vả HHT theo cách của ông như ở trên, toàn những chuyện vô thuởng vô phạt.

      Ông đã tự trả lời cho mình rồi thì tôi thiết nghĩ có lẽ HHT cũng không cần phải trả lời cho ông, thế có lô gích không ạ?

      • À, bài thơ Nhất Định Thắng của Trần Dần cũng được ông HHT nói tới đó chứ. Và… dĩ nhiên là ông lại chửi, phải có lý do để ông chửi. Chửi nó là dạng thơ “xuống thang”, bắt chước Nga Sô…

        Quả tình, khi con người ta đã muốn chà đạp lên sự thật. Sự thật ở đây là tài năng của ông T.D đang bị ông HHT cố sức dẫm đạp cho thoả thích, cho có lý do. Tôi đồ rằng quá nửa người ủng hộ quan điểm của ông nơi đây thuần tuý là vì mến thích “danh vọng” (trong ngoặc kép) của ông, hoặc ghê tởm Cá Sấu hơn là có sự công tâm để gọi là bình phẩm văn nghệ. Chứ nếu đọc bài thơ đó của T.D, một người công tâm và có cảm nhận đúng đắn, sẽ chỉ thấy một cảm xúc đau xót, bàng hoàng, Riêng ông thì trước hết ông phải thấy nó… giống thơ ăn cắp style cái đã. Trước hết ông có hiểu là ông và TD hay bao nhiêu văn thi sĩ khác ở VN tự cổ chí kim đều là người VN không thế, tức là nói chẻ hoe ra, chẳng có cái quái gì gọi là “trường phái riêng”, nếu không phải là “ăn cắp style” (trong ngoặc kép). Nếu lấy cái quan điểm kém cỏi, ấu trĩ như ông mà đi đánh giá (chà đạp) nghệ thuật. Thôi ông bảo Tạ Tỵ bỏ sạch tranh lập thể, bảo Tôn Thọ Tường, Nguyễn Trãi, Nguyễn Du… vứt hết những bài thơ ăn cắp thi phong Đường đi…

        Tôi tiếc cho ông, không phải vì tiếc “tài năng” (ngoặc kép), mà là tiếc cho một người tuổi đã già mà bụng dạ vẫn còn rất “chưa già” như vậy.

      • Vẫn là quyền ăn nói thoải mái mà ai cũng có như nhau ! Ô. HHT nói được thì cũng cho Don Don phát biểu, dù là để xài xể ông ta ngay trên “sân nhà” của mình. Giả sử HHT có chủ trương độc đoán như những diễn đàn của Vẹm thì sẽ chẳng có ai, bao gồm cả Don Don, có cơ hội để khua môi múa mỏ, phải không ạ? Tôi thấy HHT công bằng một cách công khai như thế là đã nói lên tính chính đáng của những gì ông đã viết, thế thôi.

        Đọc đoạn cuối lời ông viết (trích):…”Tôi tiếc cho ông, không phải vì tiếc “tài năng” (ngoặc kép), mà là tiếc cho một người tuổi đã già mà bụng dạ vẫn còn rất “chưa già” như vậy.”… (ngưng trích) lam tôi suýt phì cười! Ô. HHT mà nghe ông “tiếc” như thế thì ắt đã thầm cám ơn lòng trắc ẩn của ông rồi. Có điều, cái đáng để ông “tiếc”, chẳng hạn như tiếc vì ông HHT và toàn bộ văn giới VNCH đã bị bọn ăn cướp ghì AK vào đầu ngay từ lúc chúng cướp được miền Nam, làm cuộc đời họ phải lao đao khốn khổ, chứ nếu không, ngòi bút của họ còn cống hiến cho nhân dân VN nhiều nữa, thì sao chẳng thấy ông “tiếc”, thưa ông Don Don?

        Và đây cũng là một trong những nguyên tắc của quyền tự do ngôn luận, đến con nít cũng biết, là nếu ông không thích cách phê phán, châm biếm của Ô. HHT thì ông có quyền từ chối không đọc những gì, hoặc có ý kiến gì trên diễn đàn này, chả ai có quyền bắt hoặc cấm ông được, có đúng không ạ?

    • Bài thơ “Nhất định thắng” có lẽ là bài thơ khá nhất của TD (theo ý tôi). Trong đó, câu hay nhất theo tôi là “Tôi bước đi không thấy phố, không thấy nhà. Chỉ thấy mưa sa trên màu cờ đỏ.”
      Tuy nhiên, đánh giá một bài thơ không phải chỉ qua âm điệu, hình ảnh của bài thơ đó, mà còn qua nội dung. Về nội dung thì tôi cho là bài này sổ toẹt. Trong bài đó TD mạt sát những người di cư là ngu dốt, ra đi vì những lý do như “thiếu tiền, thiếu gạo, thiếu Cha, thiếu Chúa, thiếu vân vân…”
      Tôi là một người di cư mà lý do chẳng phải vì thiếu những thứ mà TD nói. Tôi ra đi vì một lý do thật giản dị: tôi thấy rõ bộ mặt thật của bọn CS từ rất sớm. Tôi ra đi vì tôi biết nếu ở lại thì tôi thiếu một thứ quan trọng đối với tôi hơn mấy thứ mà TD nói nhiều: đó là thiếu Tự Do. TD không nhắc đến 2 chữ Tự Do trong một loạt cái thiếu của ông ta vì sao? Vì ông được lệnh không nhắc đến 2 chữ đó? Mà sao TD không mạt sát những bọn tập kết tại sao lại bỏ miền Nam ra Bắc nhỉ?
      Trích Nhất định thắng:

      Mảnh đất ta hôm nay dù tối
      Cũng còn hơn non bồng Mỹ triệu lần

      Mấy thằng tư bản đỏ bây giờ nhổ nước bọt lên câu thơ này, khi chúng ồ ạt chuyển tiền, mua nhà, mua đất, cho con đi du học Mỹ!
      Có lẽ TD chưa đọc những bài như Đêm giã từ Hà Nội của ông Mai Thảo nên chẳng biết gì về tâm tư của người tị nạn. Một người làm thơ mà viết về một đề tài mà mình không biết rành, chỉ viết theo chỉ thị thì giỏi lắm chỉ được gọi là thợ viết chứ còn khuya mới được gọi là nhà thơ!
      Một bài thơ kêu gọi người di cư đừng đi nữa, kêu gọi thống nhất dưới sự lãnh đạo của bọn thổ phỉ thì bài thơ đó đáng liệng vô cầu tiêu

      • Ấy, bác bảo:…”Mấy thằng tư bản đỏ bây giờ nhổ nước bọt lên câu thơ này, khi chúng ồ ạt chuyển tiền, mua nhà, mua đất, cho con đi du học Mỹ!” và :…”Một bài thơ kêu gọi người di cư đừng đi nữa, kêu gọi thống nhất dưới sự lãnh đạo của bọn thổ phỉ thì bài thơ đó đáng liệng vô cầu tiêu.”… không khéo lại làm ông bạn Don Don mích lòng đấy !!!

        Trần Dần là một nhà thơ… xét lại. Xét lại rồi lại xét đi, xét lại, nói năng lung tung chả còn ai tin. Tôi đề nghị ta hãy dùng chính “danh ngôn” của một “liệt sĩ” của Vẹm thì sẽ thuyết phục hơn. Ai còn nhớ tên thợ điện thất chí Nguyễn Văn Trỗi đã tuyên bố “Còn thằng Mỹ thì không có ai hạnh phúc nổi” trước khi bị bắn bỏ như một con chó! Các đồng chí của hắn đã nhốn nháo dựa vào thành tích “anh hùng” ấy và lấy đó làm tấm gương mẫu mực cho thanh niên “học tập” để thi nhau đưa ngực ra hứng đạn hầu Bác và đảng chóng cướp được miền Nam.

        “Giải phóng” miền Nam xong, chính đồng bọn hắn lại muối mặt trải thảm đỏ mời “đế quốc” Mỹ qua VN làm ăn, lại còn đua nhau vơ vét tiền đô-la cất giấu và cho con cái qua Mỹ du học hàng loạt như bác đã nói.

        “Danh ngôn” của Nguyễn Văn Trỗi quả đã bị các đồng chí hắn vứt vào cầu tiêu một cách không thuơng tiếc. Tên tuổi y cũng chả còn ai muốn nhắc đến, ngoại trừ một con đường dài ở Sài gòn.

        Tôi đảm bảo là nếu biết trước tình cảnh này, Nguyễn Văn Trỗi ắt phải la lên một câu này cho toàn thế giới đều nghe : “KHÔNG CÓ NGƯỜI MỸ THÌ KHÔNG CÓ AI HẠNH PHÚC NỔI”.

        Nếu có ai trong đồng bọn của y muốn làm “anh hùng liệt sĩ” của thời đại bằng cách phát biểu câu này ngay tại Bộ Chính Trị thì vẫn chưa trễ. Tôi đảm bảo tên tuổi của người này sẽ được lưu danh muôn thuở, được nhiều người trên toàn thế giới biết đến hơn cả tên thợ điện nhẹ dạ này!

      • Trước 75 tôi còn học tiểu học, không biết gì về vụ Nhân Văn Giai Phẩm ngoài miền Bắc, nhưng lớn lên vẫn bị ảnh hưởng cái nhận định của nhiều quí vị người lớn ở miền Nam thời VNCH: Trần Dần là bảnh.

        Từ khi tình cờ đọc “Ghi” thì tôi mới biết rằng mình lầm, lầm đến mắc cỡ! “Ảnh” cũng giống như Vương Hồng Sển thôi, cũng một loại overrated.

        Riêng với bác Tây Độc: Cháu không được hân hạnh quen bác để có cơ hội mời bác đến nhà chơi, uống vài ba chai bia, nói chuyện thơ… Trần Dần. Cũng may! Bởi vì, nếu mà bác liệng thơ đó xuống cầu tiêu nhà cháu thì, dù là nó được viết trên Charmin Ultra Soft, nó vẫn làm nghẹt cầu tiêu nhà cháu như thường.

        “Không! Hãy ở lại!
        Mảnh đất ta hôm nay dù tối
        Cũng còn hơn non bồng Mỹ triệu lần”

        Đ.m, xúi dại nhau không à! (Xin lỗi qúi vị, đọc câu thơ trên tự nhiên nó ra như vậy, vì mình cũng từng đã vẹo mồm nhá củ khoai mì và hô khẩu hiệu rồi.)

  9. Kính thưa bạn Phương Lê,

    Tôi xin lập lại rằng, tôi là một người cực kỳ ghê tởm Cá Sấu (có lẽ bạn cũng vậy, nhưng chắc một điều rằng tuy cùng hướng đi nhưng chưa chắc chúng ta đi cùng một cách đi, một phương tiện). Do vậy trước hết, xin bạn đừng cố công phải nhắc hình ảnh “mũi súng AK”. Một là nó khiến tôi rợn, hai là tôi nghĩ tôi đủ kiến thức để tự hiểu và sợ.

    Tuy nhiên tôi cần phải nói cho rõ vài ý với Phương Lê về mục đích của mình trong cuộc trao đổi này:

    -Tôi cũng như bạn hay ông H.H.T đó là gớm tởm động vật mang tên Cá Sấu Viết Hoa. Do vậy mà tôi mới phải vào đây trao đổi những gì tôi cho rằng chướng, cho rằng nó bộc lộ phẩm chất tiêu cực của ông HHT, một người ít nhiều gì cũng có danh, dù thực tình mà nói, cái danh của ông trong văn giới, học giới ngày xưa làm gì đã sánh với các bạn văn, hay các bậc đàn anh, đàn chú bác khác. Công kích hay phê phán một ai, dù cho danh vọng kẻ đó có to lớn tới đâu, không quan trọng. Cái chính là cách phê phán, công kích. Mà cách này thì ông HHT quá tệ. Thực sự là quá tệ.

    -Có thể quan điểm chính trị của ông (hoặc thậm chí thái độ chính trị) đúng đắn hơn những người mà ông công kích như Vương Hồng Sển, Trần Dần… Ông có quyển bài xích, chê bai họ (tôi mặc dù rất kính phục cụ Vương như một vì sư tổ, vì tôi cũng mê sưu tập sách, tìm hiểu văn hoá nọ kia; song tôi cũng không đồng cảm với cụ khi cụ lên án miền Nam trong hồi ký. Mặc dù ở thế hệ cụ, chủ nghĩa dân tộc ăn sâu vào tâm khảm quá, thành ra các cụ đã hiểu sai ý nghĩa của việc người Mỹ đặt chân và đổ máu trên nước Việt), nhưng ông HHT cần nhớ, ông đừng có làm một cái việc hết sức tiểu nhân đó là cố gắng bươi móc chà đạp luôn cả… trình độ của họ xuống đất đen. Ông làm vậy, ông hơn CS chỗ nào cơ? Ông là một nhà văn, ông VHS là một nhà nghiên cứu văn hoá, cổ ngoạn, là một nhà sưu tập. Ông HHT đừng cố sức khen gượng gạo qua quýt vài câu cho cuốn Saigon Năm Xưa để cố tỏ ra rằng ta đây cũng có chút khách quan, để rồi lại đưa ra cái lý luận hết sức trẻ con rằng “Tôi sống ở SG từ nhỏ, tôi không cần… đọc ai viết về SG”. Trời ạ! Ông quê ở miền Bắc di cư vào mà “sống từ nhỏ” cái gì. Và nếu sống ở SG, ông tự cảm nhận SG theo cách của ông, ông có thể không cần đọc cảm nhận của ai về SG, chứ không có nghĩa là ông không… quan tâm đến một biên khảo có giá trị về nó (mặc dù ông có thể không đọc, nhưng phải với lý do khác, chứ không phải là một lý do gò ép, méo mó như thế được). Rồi ông bảo ông mê rượu, mê gái (thì kệ ông) chứ ông không mê đồ cổ (thì kệ ông, ông viết ra để làm gì, nếu không là mục đích cố gắng đạp một cú dù khó coi vào những biên khảo của VHS?). Ông chửi cụ VHS rằng cụ không có quyền gọi bà Nhu là “mụ Nhu” kia nọ. Thưa ông, tuổi tác hay trình độ thì bà Nhu (dù thực sự sau cơn dâu bể, bà là một trong rất ít những người VN đã có một cuộc sống lặng lẽ và đầy tự trọng. Tôi kính nể bà chính ở thái độ sống cuối đời của bà) vẫn chẳng là gì để mà VHS phải không được quyền khinh miệt. Bởi thời đó, chính sự miền Nam rối loạn lên cũng bởi vợ chồng bà đã gây cho nhân sỹ trí thức khó chịu đến tột cùng, bởi những hành động và tuyên bố quá quắt vượt ra ngoài chức năng của một bà em dâu của tổng thống.

    Ông HHT bất đồng với nhận thức của cụ VHS, ông thích phỉ báng người đã khuất thì cứ làm (dù cho việc làm đó có lẽ không quân tử lắm). Có điều dù cho ông là nhà văn và VHS là nhà nghiên cứu văn hoá… thì danh vọng của ông so với VHS vẫn là vực đem so với trời. Ông đừng bực, sự thật nó là thế. Do vậy ông đừng cố tình chà đạp đẳng cấp của một vị tiền bối mà tuổi tác đem so với ông vẫn đáng vào bậc chú cha.

    -Với Trần Dần, đây, ông này mới là “bạn văn” của ông theo một nghĩa nào đó đây, thì HHT tiếp tục bày trò tương tự. Đó là cố gắng chà đạp điểm sáng (chưa chắc đã là duy nhất) của người ta: tài năng! Cách ông chà đạp vừa ấu trĩ, vừa thiển cận tới nỗi tôi phải lên tiếng bày tỏ cảm tưởng của mình nơi đây bằng những lời lẽ rất khó nghe (hỗn xược) như vậy. Dù có ghét thù họ Trần cỡ nào, ông cũng đừng đi bươi móc bài thơ đã làm nên tên tuổi của ông này là bài Nhất Định Thắng rằng nó “phong cách Nga Sô”, rằng nó abc… nữa. Nó hay ông ạ! Nó phong cách nào thì nó vẫn xát muối vào lòng người đọc, nó ra đời năm 1955, là cái năm chưa thực sự quá ghê gớm cho cuộc qua phân tang thương của dân tộc. Ông chà đạp nó rằng nó… chẳng qua kiểu Nga Sô thì chẳng lẽ phải nói rằng cả nước Việt Nam chắc may ra còn ông Nguyễn Bính, Bùi Giáng… và những ông bán thuốc tễ làm vè lục bát mới đáng gọi là có thi phong đặc sắc mất. Câu thơ:

    Tôi bước đi

    không thấy phố

    không thấy nhà

    Chỉ thấy mưa sa

    trên màu cờ đỏ

    Từ lời thơ, ý thơ, ngắt nhịp nó hay, nó đơn độc, nó buồn thảm tới như vậy mà ông HHT vẫn ráng chửi rằng “phong cách Nga Sô” thì hết ý với “nhà văn” ngoặc kép như ông rồi. Hay ông cho rằng phải như thế này (tôi làm ẩu nhé) thì nó mới đặc sắc Việt Nam:

    Tôi đi không thấy phố nhà
    Thấy mưa, mưa mãi nhạt nhoà cờ son.

    Hay là theo ông thì vứt luôn cái ý thơ đó đi, vì nó chả ra gì? Vậy thì chào thua! Mà sợ nhất là ông chỉ trích 3 câu trên, còn câu rất thảm, rất hay là “chỉ thấy mưa sa trên màu cờ đỏ” thì ông lơ tịt đi mới hay. Tôi cứ giả như mình chả đọc bài thơ đó của Trần Dần, tự nhiên thấy trích ra mấy câu:

    Tôi bước đi

    không thấy phố

    không thấy nhà

    nghe vừa què cụt vừa vô nghĩa, vô duyên như vậy, chắc tôi khinh Trần Dần hết chỗ mà nói.

    -Chính vì tôi tin tưởng vào cái tinh thần dân chủ không ngoặc kép của ông HHT nên tôi mới trình bày ý nghĩ của mình nơi đây. Khó nghe, nhưng mong ông suy nghĩ. Còn riêng tôi, tất nhiên tôi vẫn xem ông như hàng trưởng bối. Tôi vẫn đang đi tìm dịch phẩm Thầy Nô của ông, và nếu như có gặp ông tại Việt Nam, tôi vẫn sẽ cúi chào lễ phép và xin chữ ký của ông vào sách. Tôi là người mê sách mà.

    -Tôi thấy ông không cấm đoán bài viết của tôi như ông Đào Hiếu, một anh cai văn nghệ nho nhỏ ở VN, ngày trước, thú thực tôi mừng. Ông nhà văn Đ.H đó, cách nay hai chục năm, khi bạn văn ra đời một tiểu thuyết thì hò nhau chà đạp. Hai năm sau tới lúc mình ra đời tiểu thuyết thì lại bị bầm dập. Hận tình, lề phải không đi ngon, nhảy ào qua lề trái, cũng ta đây “trí thức tiến bộ”, “tiết tháo văn chương” nọ kia. Qua Lề Bên Trái vậy đó, chứ cái cốt cách xưa vẫn còn, bài gửi lên có kiểm duyệt kỹ lắm. Khổ tâm ghê!

    Kính chúc Phương Lê vui và mong bạn thực sự nhìn ra vấn đề tôi muốn nói. Chúng ta phải khác xa với những gì mà chúng ta đang ghê sợ (với bạn có thể còn là chống lại nó nữa). Bạn có đồng ý không?

    • Xin cám ơn bác Don Don đã phân tích rất tận tình và thấu đáo ý mình muốn nói.

      Rất tiếc là tôi vẫn không mấy đồng ý. Tuy nhiên, tôi tin rằng ý kiến cá nhân bác, dù có nghịch nhĩ đến đâu, cũng vẫn được tôn trọng và vẫn được đăng lên diễn đàn này, bác thấy? Chúc bác vui khỏe.

  10. Dù là cá sấu hay cá mập đi nữa, chúng cũng chỉ là loài động vật hoang dã mà Thượng Đế, hay nói theo cách khoa học là thiên nhiên tạo ra, để cân bằng vạn vật. Có điều ở đây tôi thấy lối viết này của ông Don Don không rõ ràng chút nào ngoại trừ ý đồ phê phán tác giả Hoàng Hải Thủy (HHT). Không biết chủ đích trong việc đưa từ này ra, có phải ông tránh né dùng hai chữ cộng sản chăng hay ông không muốn đụng chạm đến bọn cộng nô người Việt, nhất những tên đồ tề “hồ chí minh, lê duẩn, tố hữu, đỗ mười”?

    Lần thứ nhất, ông DD nhận xét: “Tôi đọc các bài của ông, đa số thấy ông hay lôi các bạn (hoặc bậc cha chú) làng văn ra miệt thị không tiếc lời. Chửi vì họ đã hèn hạ khom lưng cúi mình trước CS nọ kia,” (hết trích), để rồi ông đưa ra phán đoán: “…thiển nghĩ, nếu như mà ông có đủ tiết tháo như cái khí thế buổi tàn chiều hôm nay. Có lẽ ông đã bỏ xác trong tù từ lâu lắm rồi, làm gì có chuyện viết những “bản tự kiểm” tiết tháo với XHCN (xã hội chủ nô) mà lại được ra tù êm ru bà rù như vậy, nếu không là “nay đã hối lỗi ăn năn vì đã thấy trước đây mình lầm lạc, bẻ cong ngòi bút đi phục vụ cho lũ nguỵ quyền” quen thuộc.” (hết trích).

    Đọc đến đây, tôi chợt buồn cười. Kế ra thì ông DD cũng thuộc loại độc mồm độc miệng dzữ á! Trong những bài viết đó, tác giả đã từng viết rằng (mạn phép Công Tử, xin trích):
    Trong VĂN SĨ và GIÁN ĐIỆP

    “… Nhiều ông, phải nói rất là nhiều ông, khi còn kẹt trong nước thì nín khe, một lá thư ngắn gửi ra nước ngoài cũng không viết, có ông khi được người đem tiền cứu trợ từ nước ngoài gửi về đến cho cũng sài lắc, không lãnh, dù đang đọi, sợ mang vạ. Các ông giữ thân: không dính dáng gì đến Việt cộng để ÔÐiPi có cớ từ chối không cho ông và vợ con ông sang Mỹ, hai: không làm gì để cộng sản có cớ bắt lại, đi nằm ấp thêm vài niên, hỏng mất cơ hội ngàn năm một thuở đưa vợ con sang Xê Kỳ. Tám anh em chúng tôi chẳng có tài cán cũng chẳng can đảm hơn ai, những gì chúng tôi viết gửi ra ngoài cũng chẳng có gì đáng gọi là giá trị, nhưng ít nhất chúng tôi cũng đã viết, đã gửi tác phẩm ra phổ biến ở nước ngoài, gọi là nói lên một trong trăm ngàn nỗi đau thương, tuyệt vọng, căm hận của đồng bào ta sống trong kềm kẹp của cộng sản.
    – – – – –
    Chuyện Nhà Văn kể làm trái tim tôi thổn thức. Nhiều lần, đứng bên đường nhìn những đoàn xe gọi là xe khách chạy qua, thấy những khuôn mặt người ngoài quốc trong xe nhìn ra, tôi muốn kêu lên với họ:
    “Ðừng tin những gì bọn cộng sản nói. Chúng ác độc với chúng tôi lắm. Chúng tôi khổ lắm.”
    Tôi có kêu lên như thế với họ cũng vô ích, tiếng kêu của tôi chỉ nói lên cái ngu ngốc của tôi, đám khách ngoại quốc của bọn Bắc Cộng đến Sài Gòn những năm 1980 toàn là bọn đảng viên các nước Nga, Ðức, Hung, Tiệp. Ðời sống của đám đó còn rách hơn cái mền Sakymen – Sài Gòn Kỹ Nghệ Mền Len, Xưởng Máy ở chân cầu Bình Triệu – chúng choá mắt vì những cái gọi là tàn dzư Mỹ Ngụy ở Sài Gòn.

    Viết những bài diễn tả cuộc sống khổ cực của nhân dân Việt Nam Cộng Hoà gửi ra nước ngoài, tôi thấy tôi như anh dân Sài Gòn bại trận, nhát sơ, phẫn hận mà không dám nói ra, co ro núp sau hàng rào thấy ông bà người ngoại quốc nào đi qua bên ngoài thì len lén vạch rào, rè rụt nói ra:

    – Ông bà ơi.. Ðừng tin những gì bọn Cộng nói láo. Chúng tôi khổ lắm!” (hết trích)

    Còn đây là trích đoạn từ bài viết “Khi Nó Nói Láo”
    Những đêm nằm phơi rốn trên sàn xi-măng Nhà Tù Chí Hoà, nhớ những trang tiểu thuyết Tầng Ðầu Ðịa Ngục, tôi thấy ông Nhà Văn Solh là người may mắn, ông đã thực hiện thành công ý nguyện của ông: ông kể được chuyện ông bị tù oan với cả trăm triệu người trên trái đất. Ông còn sống để thấy những tượng Lenin, Stalin bị người Nga lôi ra cho nằm ở những bãi rác! Ở đời này có mấy Nhà Văn chống Cộng có cái sướng khoái của ông Nhà Văn Solh???…
    …Những năm 1996, 1997, khi sang và sống ở Kỳ Hoa, tôi đọc được những lời của Nhà Văn Solh:

    “Khi nghe thằng cộng sản nói láo, ta phải có can đảm đứng lên nói nó nói láo. Nếu ta không có can đảm đứng lên nói nó nói láo, ta phải đi ra khỏi chỗ đó. Nếu ta không dám bỏ đi, ta phải ngồi lại, ta không nói lại những lời thằng cộng sản nói láo với người khác.”
    Thoạt đọc lời khuyên trên tôi nghĩ: “Ðúng dzậy! Ðúng quá! Phải dzậy mới được.” Nhưng sự hào hứng của tôi không dài lâu. Tôi sìu xuống ngay, tôi cay đắng nghĩ:

    “Nàm thao lúc thằng cộng sản nói láo tôi có thể đứng lên nói nó nói láo?? Ðây không phải là chuyện có can đảm hay không.Tôi chưa đứng lên nói nó nói láo thằng công an CS nó đã đưa bàn tay nhớp nhúa của nó ra nó bịt mồm tôi, bịt luôn cả mũi tôi. Nó gô cổ tôi, nó cho tôi đi tù mút chỉ cà tha kiêm mút mùa (hết trích)

    Kể cũng lạ, tác giả HHT viết rõ ràng như vậy mà Don Don lại cho rằng “ HHT vỗ ngực tự xưng mình là đủ tiết tháo!

    Lần thứ hai, ông nhận xét (trích): “Sự thật ở đây là tài năng của ông T.D đang bị ông HHT cố sức dẫm đạp cho thoả thích, cho có lý do… Chứ nếu đọc bài thơ đó của T.D, một người công tâm và có cảm nhận đúng đắn, sẽ chỉ thấy một cảm xúc đau xót, bàng hoàng” (hết trích)

    Lấn này thì bác tây Độc đã viết ý kiến về thơ TD. Tôi xem đó như là một cách trả lời ông rồi. Xin phép bác Tây độc, trích lời:

    “Tuy nhiên, đánh giá một bài thơ không phải chỉ qua âm điệu, hình ảnh của bài thơ đó, mà còn qua nội dung. Về nội dung thì tôi cho là bài này sổ toẹt. Trong bài đó TD mạt sát những người di cư là ngu dốt, ra đi vì những lý do như “thiếu tiền, thiếu gạo, thiếu Cha, thiếu Chúa, thiếu vân vân…” … TD không nhắc đến 2 chữ Tự Do trong một loạt cái thiếu của ông ta vì sao? Vì ông được lệnh không nhắc đến 2 chữ đó? Mà sao TD không mạt sát những bọn tập kết tại sao lại bỏ miền Nam ra Bắc nhỉ?…
    … Một người làm thơ mà viết về một đề tài mà mình không biết rành, chỉ viết theo chỉ thị thì giỏi lắm chỉ được gọi là thợ viết chứ còn khuya mới được gọi là nhà thơ!
    Một bài thơ kêu gọi người di cư đừng đi nữa, kêu gọi thống nhất dưới sự lãnh đạo của bọn thổ phỉ thì bài thơ đó đáng liệng vô cầu tiêu” (hết trích)

    Ông Don Don, xem ra ông cũng hiểu quy luật bình phẩm đấy chứ! Điều mà ông cho là hay thì người khác có quyền gọi là kha khá, hay chê trách là tầm thường, và Trần Dần là một ví dụ.
    Một số người hay dẫn chứng những câu thơ này trong bài “Nhất định thắng” vì lầm tưởng tác giả Trần Dần (TD) diễn tả nỗi đau khổ của người dân Việt dưới ách công sản:

    Tôi bước đi
    không thấy phố
    không thấy nhà
    Chỉ thấy mưa sa
    trên màu cờ đỏ

    Có điều khi đọc hết bài thơ này của ông TD, người ta sẽ hiểu được ý đồ của tác giả là gì. Với tôi thì TD thấy người ta di cư bỏ đảng, trốn chạy cái chế độ tán ác nên tưởng tượng ra lá cờ máu chó dại của “việt cộng” đang khóc. Chắc là TD lúc đó đang khóc thay cho cái đảng cướp. Tôi thấy tội nghiệp cho cái việc bưng bô“việt cộng” một cách thô bỉ của tác giả TD quá khi đọc đọan thơ mang đậm hơi hướm nịnh bợ có tựa đề “Nhất định thắng”:

    Mảnh đất ta hôm nay dù tối
    Cũng còn hơn non bồng Mỹ triệu lần (hết trích)

    Lấn thứ ba, ông Don Don viết: “nhưng ông HHT cần nhớ, ông đừng có làm một cái việc hết sức tiểu nhân đó là cố gắng bươi móc chà đạp luôn cả… trình độ của họ xuống đất đen…
    HHT bất đồng với nhận thức của cụ VHS, ông thích phỉ báng người đã khuất thì cứ làm (dù cho việc làm đó có lẽ không quân tử lắm). Có điều dù cho ông là nhà văn và VHS là nhà nghiên cứu văn hoá… thì danh vọng của ông so với VHS vẫn là vực đem so với trời. Ông đừng bực, sự thật nó là thế. Do vậy ông đừng cố tình chà đạp đẳng cấp của một vị tiền bối mà tuổi tác đem so với ông vẫn đáng vào bậc chú cha…” (hết trích)

    Ông Don Don à, tôi thấy tác giả HHT nào có thèm so bì danh vọng, tiếng tăm với những vị như TD, VHS làm gì, mà ông nhai đi nhai lại rằng tác giả HHT “chà đạp” tùm lum tà la: Trích từ bài: “Vương Hồng Sển, “Bác Kính Trọng”, và “Chiêu Đãi Cao Cờ”

    …Tác giả Vương Hồng Sển viết hay thật nhưng trước khi kể những cái hay trong tác phẩm của ông tôi phải thanh toán ân oán tình ngãi với ông trước đã. Tôi thanh toán không phải vì những ân oán riêng của tôi với ông — tôi không được quen biết ông, tôi không gặp ông lần nào — mà là vì những ân huệ Quốc Gia VNCH đã cho ông Vương Hồng Sển hưởng, nhưng ông đã viết nhiều điều tôi cho là bội bạc về Quốc Gia VNCH của tôi…

    … Tôi không ngu ngốc đến cái độ đòi hỏi một quyển sách được Việt Cộng cho xuất bản ở Sài Gòn Cờ Ðỏ lại có nội dung công kích chính sách cai trị dã man của cộng sản hay ca tụng chính sách dân chủ của Quốc Gia VNCH đã bị tiêu vong, hay diễn tả và tỏ ra luyến tiếc cuộc sống tự do của nhân dân trước ngày bọn nón cối, giép râu, răng cải mả, linh cái tóc bím, đít to như cái thúng, khiêng ảnh Già Hồ vào Sài Gòn; tôi buồn, tôi hận, tôi đau khi thấy những người hưởng lộc Quốc Gia suốt một đời, như ông Vương Hồng Sển, tỏ ra vô ân, bạc nghĩa, muối mặt viết những lời miệt thị cái chế độ đã nuôi dưỡng, đã bảo vệ họ, đã đối xử tình nghĩa có thể nói là trọn vẹn với họ, đã cho họ hưởng nhiều ân huệ. Quốc Gia VNCH của tôi đã mất rồi, tôi không mong những người như ông Vương Hồng Sển nói lời thương tiếc nó, tôi chỉ muốn những người như ông Vương Hồng Sển nếu không thương tiếc thì cũng đừng miệt thị, đừng tỏ ra vô ơn, đừng tỏ ra đểu giả với cái quốc gia, cái chế độ đã ưu đãi ông suốt bẩy mươi năm trong cuộc đời chín mươi tuổi của ông… (hết trích)

    Ông Don Don à, nếu về cảm tính riêng của ông thì tôi xin miễn bàn, tôi chỉ théc mét không biết ông nói tệ là dựa vào đâu? Ông bào rằng “Công kích hay phê phán một ai, dù cho danh vọng kẻ đó có to lớn tới đâu, không quan trọng. Cái chính là cách phê phán, công kích. Mà cách này thì ông HHT quá tệ. Thực sự là quá tệ” (hét trích) Theo ý tôi câu này dành cho ông Don Don thì đúng hơn.

    Về lời góp ý của ông, ông khỏi phải lo, về chuyện bị ông gỡ xuống, tôi tin là tác già HHT chẳng phải tốn hơi mà xóa lời của ông làm chi. Không biết ông đã đọc bài viết “ Văn Ba Xu” chưa? Tôi đoán, nếu ông đã đọc bài này thì hẳn ông đã không nói xiên xọ như kiểu dân bắc ở Việt Nam hiện nay gọi là “nói giọng Hà Nội đểu!” khi ông thấy lời phê bình của tác giả Nguyễn Văn Lục, do chính nhà văn HHT chép lại nguyên si và đưa vào bài viết của mình để bạn đọc đánh giá. Nếu như ông đã đọc mà vẫn cố tình ‘phán” như vậy, thì thiết nghĩ, tôi có nói thêm hay phán đoán gì cũng cũng vô ích!

    • Bravo, Anlocson!!!

      Mừng bác tái xuất giang hồ. Khẩu khí của bác nghe vẫn còn xung độ như hồi nào đấy chứ. Đồng ý 100% với những gì bác viết. Xin bác tiếp tục góp ý với diễn đàn kẻo anh em… nhớ !!! Chúc bác khỏe và gia quyến luôn an lành.

    • Ông Don Don,

      Đọc tất cả những lời nhận xét của ông phía trên, tôi thấy chúng thật ngô nghê đến tội nghiệp!

      Ông bảo con cá sấu ghê tởm lắm nhưng ông hổng chịu cho biết nó là ai? Nó có phải là tên “hồ chí minh” khóc lóc sụt sịt với những giọt nước mắt cá sấu sau khi thưc hiện những chương trình “đấu tố” và “cải cách ruộng đất” không? Hay là ý ông muốn nói những tên đồ tể công nô người Việt như “hồ chí minh, lê duẩn, tố hữu, đỗ mười,…” là thứ xịn, đồ tốt và những tên nối ngôi càm quyền sau này chính là cá sấu, đồ giả? Chỉ có mỗi chuyện này mà ông cũng chẳng rõ ràng, minh bạch thì thử hỏi những chuyện phê bình sau đó nó ra làm sao? Tôi xin lỗi ông trước nhé nếu như không phải! Ông viết từ “Cá Sấu” mà không chịu nói rõ, thì tôi có thể đoán rằng ông muốn dùng từ này để ám chỉ bọn ngụy quyền công nô ở Việt nam hiện nay, chứ còn ông, vì có thể cha mẹ, ông bà và dòng tộc của ông là những kẻ cầm quyền trước đó ở Hà Nội nên ông không dám đã động đến họ.

      Kế đến, ông vỗ ngực xưng rắng ông đọc sách nhiều và ông yêu sách dữ lắm, nhưng tôi thật ngạc nhiên khi thấy ông phê phán nhà văn Hoáng Hải Thủy đủ điều mà hổng hề đưa ra một ly ông cụ dẫn chứng nào hết, vì vậy tôi đã mạn phép trích từ những đoạn bài viết của tác giả để đối chứng với những lời ông bình luận. Tôi không biết quý đọc giả khác nghĩ sao chứ nói thật tình ông nghe nhé: Những gì ông viết vừa rồi là hết sức điêu ngoa, xảo trá và vô cùng hồ đồ.

  11. Cám ơn bạn Phương Lê về nhiều điều!

    Tôi vẫn hay âm thầm ghé vô “nhà” Công Tử để đọc. Mỗi lần nhìn thấy bài mới trên trang HHT thì trong bụng thấy vui vì biết rằng sức khỏe CT vẫn còn ngon lành. Tôi đoán các bạn cũ cũng vậy! Đúng không các bác Tbui, Giang Anh, Backy54, Tây Đôc, Nam Phục, Tom Trinh, TPhạm,… và nhiều quý bác khác.

    Kính gửi lời hỏi thăm và mến chúc quý bác khỏe cùng gia quyến luôn an lành.

    Cũng khá lâu không thấy bác Nam Phục nhà ta xuất hiện? ALS gọi NP, nghe rõ, trả lời?

    • Rất vui khi thấy bác Anlocson tái xuất giang hồ. Cám ơn bác đã có lời thăm hỏi. Có lẽ cũng như bác, dạo này tôi khá bận bịu với công việc, đời sống nhưng vẫn có thì giờ enjoy những bài viết mới của Công Tử và theo dõi kiến cò của các bác trên diễn đàn này.

      Thân chúc bác lúc nào cũng khỏe như voi để có sức dậy dỗ đám hậu sinh rất không nên thân mà thỉnh thoảng cứ hay thậm thụt vào sân nhà của CTHĐ phát biểu linh tinh.

      • Bravo bác nam phục!!! Vẫn nhớ câu chuyện chó về VN để tìm “món khoái khẩu” của chúng! Chúc bác và gia quyến khỏe luôn để ban tiếp lời vàng ngọc cho mấy thằng cướp nhí.

    • Rất vui khi thấy bác xuất hiện trở lại. Các ý kiến của bác luôn ngon lành và làm cho bọn chó cộng phải đau điếng. Chúc bác và gia quyến luôn mạnh khỏe.

  12. @Don Don

    Công Tử Hà Đông phê bình “văn chương” của Trần Dần, Vương Hồng Sển … chính là phê bình bản chất hèn hạ của bọn này, và tính trở cờ của bọn chúng nó. Chính nhờ CTHĐ viết những bài như Đọc “Trần Dần. Thơ” thì mọi người mới biết rõ được bộ mặt thật của nhóm Nhân Văn, Giai Phẩm. Nhưng quan trọng hơn cả, CTHĐ chửi Trần Dần, Vương Hồng Sển … chính là chửi cái chế độ Cộng Sản VN dối trá, lật lọng, dốt nát, hèn hạ, nhục nhã, tham lam, bẩn thỉu, gớm ghiếc ấy, cái chế độ do một bọn súc vật cầm quyền, một chế độ đối xử người dân còn tệ hơn cả đối xử với súc vật.

    Cái bọn súc vật cầm quyền VN vài chục năm nay là ai? Đầu sỏ là thằng giặc già hồ chí minh, mặt mũi trông rất gian ác, lòng dạ còn thâm hiểm bội phần, hành động thì cực kỳ tàn độc!! Giặc hồ đã có “công” đem cái chủ nghĩa cộng sản ngu si, dốt nát và phi nhân về áp dụng tại VN, có “công” biến miền bắc VN thành giặc đánh thuê không công cho cộng sản quốc tế nga-xô / tàu cộng trong thế kỷ trước, và mới đây nhất bọn hậu duệ của giặc hồ đang toan tính biến nước VN thành một đơn vị xông pha đầu tên mũi đạn để bành trướng cái chủ nghĩa “tả pí lù đại hán” của bọn tàu phù phương bắc.

    Nhưng ngay chính mấy chú ba đại hán(g) tàu phù cũng đang gặp phải mối nguy gan ruột, đó là sự suy thoái kinh tế toàn cầu! Mấy chú “ba đại hán” đạt được chút thành quả kinh tế trong thập niên vừa qua, tưởng bở định phô bầy cơ bắp ra để dọa nạt thế giới, nhưng cuối cùng chỉ hù dọa được mấy đồng chí tốt nhưng yếu bóng vía và hèn nhục như em việt cộng thôi!! Khá nhiều người biết chuyện tàu cộng có 3000 tỉ đô dự trữ ngoại tệ (với khoảng 1 phần 3 dưới dạng công khố phiếu Hoa Kỳ) nhưng cũng có rất nhiều người không biết chuyện tàu cộng hiện tài trợ những công ty quốc doanh trong nước phát triển những công trình hoang tưởng, mà số tiền lên đến 4500 tỉ đô la (đây là con số chính thức do bắc kinh đưa ra, con số thật sự có thể nhân lên vài lần, hoặc vài chục lần). Gọi là những công trình hoang tưởng vì đây là những “thành phố ma”, hoàn thành xong vài năm sau vẫn chưa có người đến sinh sống, những “xa lộ ma” nối liền những thành phố lớn trù phú ven biển như Thượng Hải, Bắc Kinh đến những tỉnh đèo heo hút gió trong nội đia mà cả ngày không có lấy một bóng xe chạy … dù là xe đạp, hoặc là những shopping malls được mệnh danh là những “trung tâm mua sắm lớn nhất thế giới” và đồng thời cũng là “trung tâm mua sắm vắng nhất thế giới” (xin xem link http://www.thegioinguoiviet.net/showthread.php?t=8455 ), được mở ra để chủ nhân của những cửa hàng trong mall đi ra đi vào ngắm nhau và buôn bán mí nhau! Nợ công của trung cộng (nợ của chính phủ TC phải trả những công ty đầu tư nước ngoài và dân chúng trong nước qua dạng công khố phiếu khi đáo hạn) và nợ xấu nghành địa ốc trong nước đã vượt quá mức nghiêm trọng cho một nền kinh tế ổn định. Bong bóng địa ốc ở TC sẽ nổ tung và bể ra bất cứ lúc nào từ giờ cho đến Hè 2012, theo dự đoán của những chuyên gia kinh tế nổi tiếng thế giới. Và lúc đó thì tình trạng trong nước của TC sẽ ra sao? Vâng, ông Don Don đoán đúng đấy: BẠO LOẠN!! Nó sẽ y chang như Tunisia, Ai Cập trong quá khứ gần đây, như Libya hiện nay và như Syria trong những ngày sắp đến. À, tí nữa tôi lại quên mất, như Việt Cộng trong tương lai gần, không phải chỉ gần mà lại là rất gần!! Vì sao à? Vì VC là một bản sao chép khập khễnh thu nhỏ từ bản gốc TC, sao chép mọi thứ từ chính trị độc tài, độc đảng, bạo tàn và tham nhũng, từ kinh tế một chiều chỉ dựa vào xuất khẩu trên sức lao động dân đen, từ xã hội đầy rẫy những bất công do chênh lệch giàu nghèo quá xa, từ văn hóa nô lệ, ngu dân …

    Mau mau thức tỉnh đi ông Don Don ơi, chiều hôm tới rồi!!!

  13. Thú thiệt là tôi khá mệt để đọc bài viết khá dài của bạn gì ở trên. Trong đó cũng có những lời quy chụp tôi là… con cháu trong nhà CS, hoặc đại để là tôi cũng chắc thuộc dạng “CS con” lên đây cãi lộn với ông HHT… Không biết phải nói làm sao trước khả năng đọc hiểu của bạn nữa. Bởi vì:

    -Bạn viết quá dài để… kể lể tội trạng của CS. Mà để làm chi vậy? Khi mà tôi nghĩ tôi cũng biết và cũng ghê tởm những cái đó. Tôị ác của bọn “cá sấu” (bạn làm ơn đọc hiểu nhé, hiện nay tôi vẫn phải sống trong tầm đớp của “cá sấu” nên tôi hèn, tôi không dám tạo ra lý do để bị ăn đớp) tôi nghĩ ghi dài như bạn vậy cũng còn chưa đủ. Và tôi nói thiệt, những tội ác đó mà bạn kể, nó chỉ mới mang tính… thông tin, chứ còn chưa đi sâu vào bản chất. Thiếu nhiều đấy.

    -Cái mà tôi muốn nói, đó là cách phê bình của Hoàng Hải Thuỷ. Ông chửi khá nhiều văn nghệ sỹ, ông ghét thái độ, ông chửi thì không sao. Nhưng ông đừng có kiếm chuyện bươi móc tài năng của họ. Cái này, các bạn fan của ông HHT làm ơn đọc hiểu rõ ý tôi một cái, tôi cảm ơn. Bạn gì cũng đừng có nói “ông HHT đời nào thèm so bì danh vọng với VHS, TD…”. Tôi thì không suy diễn như vậy, duy câu nói đó của bạn khiến tôi hơi khó nghĩ. Bản thân tôi (tuổi tác, trình độ, danh tiếng đều thua xa ông HHT; nhận thức thì chưa chắc) dù có không ưa, không phục ông HHT đến đâu, tôi cũng không thể mở miệng nói câu thúi rằng “Tôi không thèm so bì danh vọng với ông HHT” được. Tôi nói vậy, chắc các bạn (nếu lấy sự tỉnh táo của lý trí, lấy công tâm mà xét suy) tự hiểu. Bằng như các bạn thậm chí vì căm thù CS (tôi cũng thế thôi) tới nỗi hễ ai chửi CS và chửi luôn tầm bậy qua những cái khác thì cũng đều đúng. Và nếu vậy thì tôi cũng thôi xin không nói tiếp với các bạn. Bởi các bạn thực chất cũng là 1 dạng CS hình thức khác: quy chụp, hằn học và hễ ai chống ý kiến của ta tức là kẻ thù của… tất cả chúng ta. Thua nhé (tôi thua ấy).

    -Tôi cũng không nói là mình đọc sách rất nhiều, mà chỉ là người có đọc sách. Với tôi, đọc sách nhiều không quan trọng bằng đọc và tiếp thu, cảm nhận cuốn sách như thế nào. Do đó tôi đọc Trần Dần, đọc Vương Hồng Sển, đọc Hoàng Hải Thuỷ viết trên này. Tôi thấy ông đúng về quan điểm chính trị, mà lại tầm bậy trong thái độ phê bình. Tỉ như ông chửi Trần Dần “vô ơn”. Trần Dần đứng bên kia chiến tuyến, và ông ta chợt thấy cái chiến tuyến đó nó sai, chứ ông ta “ơn nghĩa” gì với bên ông HHT mà nói ông ta “vô ơn”. Rồi ông cứ hay nói nghệ sỹ này kém tư cách, kém tiết tháo nọ kia. Tôi xin hỏi ông HHT, ông làm cách nào để ra được nhà tù CS bằng tiết tháo? Ông có dám nói rằng ông chưa từng phải viết những bản tự thú nhục nhã hay không? Hay là do CS quá sợ hãi tiết tháo của ông mà… thả ông ra? Tôi không lên án những điều đó (nếu có), bởi tôi hiểu, ai cũng là con người, tuỳ mình sống trong hoàn cảnh nào mà xoay trở để tồn sanh. Cái đó bình thường, phải được thông cảm hơn. Hà huống VHS hay TD đều sống trong hàm CS và sống bằng nghề viết chứ có phải thợ thuyền, công chức chi đâu.

    Tôi xin thưa luôn rằng tôi không có hứng thú xem những “phân tích” của bạn nào đó rằng TD khóc cho CS khi thấy những người di cư bỏ vô Nam để lại lá cờ đỏ trơ trọi trong mưa (đại khái vậy). Xin nói thẳng đó là những phân tích “ỉa lên nghệ thuật”, căm thù đến mức điên rồ, bươi móc bẻ cong cho kỳ được theo ý mình để thoá mạ. Cái này là phong thái CS, không phải phong thái của những con người văn minh.

    -Còn như bạn hỏi tôi “quá tệ” ở chỗ nào. Tỉ như câu thơ gì đó của VHS, viết chơi chẳng liên quan tới chính trị có mấy từ tôi nhớ là “bộn bộn lần”. Đột nhiên ông HHT sử dụng câu đó và nói là VHS nên dùng cho vợ mình là bà N. Tôi nghĩ là tôi hiểu ông HHT hiểu gì, và nói gì. Cái cách đó, nó thuộc về chửi bới công kích cá nhân. Tôi thấy tệ. Tất nhiên vẫn có thể bạn lại thấy nó hay và giá trị. Có câu công bằng ở lòng người. Mỗi chúng ta có tư cách riêng để sống.

    Tôi cũng xin thưa là tôi không có ý “chạy làng”. Nhưng chắc tôi không reply tiếp theo nữa. Bởi tôi tự nhiên thấy ớn quá kiểu quy chụp và sự căm thù mù quáng của các bạn (căm thù CS là một thái độ rất nên, nhưng căm thù tới mức hễ thấy ai phản đối lại cái sai của mình thì quy chụp luôn kẻ đó là CS thì tôi né)

    Chúc quý vị vui sướng.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: