• Năm 25 tuổi

    hoang-hai-thuy-25-tuoi.jpg

    Hoàng Hải Thủy, năm 25 tuổi, trong căn nhà 78/5 đường Mayer, mới đổi tên là đường Hiền Vương, Tân Định, Sàigòn, Năm 1957.
  • Thể Loại

  • Được yêu thích …

  • Bài Cũ

Đá Bát Sấp Ngửa

Trinh Da Bat
 

Ly Qui ChungKể từ ngày trên Internet có những cái gọi là Báo Điện chữ Việt, số người Việt đọc Báo Điện tăng lên thật nhanh. Người đọc Báo Điện có cái khoái là có thể gửi thư điện đến Báo Điện — không mất tem — nói lên ý kiến của mình, một việc mà thính giả, độc giả: người nghe Đài Phát Thanh, người đọc Báo Giấy, không làm được.

Ngày 14 Tháng Hai, 2009, Trang Báo Điện DCVonline đăng bài “Nhớ Núi“, người viết Zulu. “Nhớ Núi” viết về Trịnh công Sơn, Núi là Sơn. Dễ có đến 100 người dọc bài “Nhớ Núi” gửi điện thư về DCVonline góy ý. Tôi trích một số điện thư ấy:

Ý của Trần quang Hạ

Cách đây vài năm, tôi có dự buổi ca nhạc TCS tại San Jose, California. Có Khánh Ly, Cẩm Vân và một số ca sĩ khác. Chương trình không quảng cáo có lẽ sợ bị chống đối. Chưa khai mạc hội trường đã hết chỗ. Không biết khán giả biết bằng cách nào. Người đến sau ngồi dọc lối đi, đứng dựa vào vách. Khánh Ly hát liền 5 bài rồi ra taxi đi ngay, cô bị người quản lý hối vì sợ… trễ máy bay. Lúc đầu, âm thanh bị trục trặc, ban tổ chức luôn miệng cáo lỗi, nhưng không nghe ai phàn nàn. Những người ngồi bên tôi dễ thương kỳ lạ. Họ yên lặng nghe nhạc, vỗ tay nhiệt tình. Hình như những người thích nhạc Trịnh đều dễ thương một cách kỳ lạ.

Thế mới biết dù bị cay đắng chì chiết, những bản nhạc của TCS vẫn thu hút nhiều người. Tên tuổi anh vẫn được ngưỡng mộ. Buổi Ca nhạc tổ chức “lén” mà rạp hát hết ghế ngồi. Người nhạc sĩ “theo VC” vẫn được giới thức giả nể trọng, yêu mến. Không chỉ do tài năng mà còn do tư chất cao cả của anh nữa.

Cách đây khá lâu, có một bạn đọc DCV nói rằng: “TCS bay bỗng như đại bàng trên cao, cao vút. Những con chim sẻ ngu ngốc không hiểu và chẳng bao giờ hiểu được.”

Ý của Bạn đời của dân hèn

Cách đây khá lâu, có một bạn đọc DCV nói rằng: TCS bay bỗng như đại bàng trên cao, cao vút. Những con chim sẻ ngu ngốc không hiểu và chẳng bao giờ hiểu được.” Trích lời ông TQ Hạ…

Thưa, thường thì thứ rởm, dốt hay khoe giỏi. Khoe, mà lại chớp cái câu của anh La Quán Trung (qua nhân vật Khổng Minh) làm của mình để chửi thiên hạ, là… quá xá láo! Là đạo văn, là… ăn cắp!

Ý cuả Trần Cali

Nhạc Trịnh? Give me a break.

Phải nói đó là “nhạc đám ma“. Bản nào cũng toàn là tông thứ  (minor) nghe buồn thúi ruột. Từ Am Dm đến Em Gm rồi cứ dzậy mà làm tới. Tôi gần với nhạc Ngô Thuỵ Miên hơn. Đầy tình yêu, lãng mạn, và trẻ trung.

Ý của Vân Anh

Bởi vì là “nhạc đưa đám ma” nên VNCH mới chết để cho Hồ già nhảy vào. Ai khen nhac họ Trịnh hay chứ cứ nhìn cái mặt nó là tôi muốn ói rồi

Ý của Sóng Bạc Đầu

TCS là nhạc sĩ, ông đã ra đi,để lại cho đời nhiều tác phẩm tuyệt vời. Là một người nghe nhạc, tôi cám ơn Trịnh Công Sơn đã cho tôi những bản nhạc làm phong phú tuổi thơ tôi ngày mới lớn, và ký ức đó vẫn còn trong tôi cho đến hôm nay.

Nhưng về một người đàn ông tên Trịnh Công Sơn, lại là một chuyện khác. Tôi đã có dịp gặp và biết anh, và tôi… không thích anh, vì những yếu đuối và nhu nhược của anh, có đôi lúc tôi rất bực mình vì anh hơi hèn (trong những năm ở Huế sau 1975 và trước khi thoát vô được Sài Gòn sau đó). Nhưng, chưa bao giờ tôi ghét anh. Nói khác đi, tôi chấp nhận con người anh như thế.

Tôi rất bình tâm khi ngồi viết những dòng chữ này, tôi nhớ lại một buổi chiều anh cùng tôi ngồi bên bờ sông Hương, ở cái công viên nhỏ bên cạnh Đài Phát thanh, trước Khách sạn Saigon-Morin bây giờ, suốt hai giờ đồng hồ không ai nói với ai một câu. Chỉ trước khi về anh nói: “Moa thích bài Chủ Nhật buồn” (Sombre Dimanche?)

Hiện tại, Nhà nước Việt Nam vẫn cấm hát, cấm in public những bản nhạc phản chiến của anh. Dĩ nhiên, ở các quán café thì người ta vẫn nghe tưng bừng nếu muốn.

Lần rồi về Huế, tôi nghe Nhà nước định đặt tên một con đường vinh danh TCS. Tôi nói với “mấy ông”, đó là một thái độ “Ngụy công tử của mấy anh, của những người cộng sản. Cách vinh danh có gía trị nhất là bỏ lệnh cấm hát nhạc phản chiến của TC Sơn.” Hãy để cho ba phần tư người Việt hôm nay, cái thế hệ sinh sau 1975, không nợ nần gì tới cuộc chiến ngày xưa được nghe và phán đoán, chọn lựa.

Ý của Tâm Việt

Vào thời gian phong trào nghe nhạc Trịnh Công Sơn qua giọng hát Khánh Ly được phổ biến, tôi đã có cảm giác buồn vời vợi và lo lắng cho tương lai đất nước, cho dũng khí của thanh niên đồng lứa với tôi. Và y như rằng, đám thanh niên trong đó có một, hai người bạn rủ tôi tham gia vào việc biểu tình đòi chấm dứt chiến tranh, ném chai xăng, gạch đá vào cảnh sát, đập phá xe cộ tại Sài Gòn. Tôi đã kiếm cớ không tham dự và đến bây giờ tôi th61y việc tôi từ chối là đúng. Nhạc Trịnh Công Sơn là món khai vị trước khi ra bãi biểu tình chống chính phủ.

Ý cuả Nguyễn Bình

Trước năm 1975, hầu hết mọi người sống bên này vĩ tuyến 17 đều yêu nhạc Trịnh vì họ thù ghét chiến tranh, ghét bạo tàn, chém giết…, với bản chất hiền hoà, mơ mộng, họ yêu nhạc và mến luôn chàng nhạc sĩ… Khi chàng phản chiến, chống đối chính phủ VNCH, không đi quân dịch bằng cách nhịn ăn để không đủ cân nặng cho khỏi bị vào lính, chàng can trường biết mấy! Vậy mà sau khi được sống dưới sự  “chăm sóc” của Nhà nước XHCN, chàng bỗng dưng… biết sợ. Tôi được nghe Khánh ly nói trên radio, khi được Đài SBS Úc châu phỏng vấn, TCS được phép xuất ngoại để thăm thân nhân và KL tìm đến gặp Trịnh. Tôi không nhớ rõ nguyên văn câu nói của KL, nhưng đại ý là “TCS tuy được đi ra nước ngoài nhưng đang bị theo dõi và anh Sơn sợ lắm…” Nhiều người nghe cuộc phỏng vấn này, không phải chỉ có một mình tôi. Thì ra Chàng nhạc sĩ này cũng biết đi theo con đường “biết sợ” của văn sĩ Nguyễn Tuân.

Ý của Vô Sắc

TCS không theo VC! “Ông chỉ là một nhạc sĩ miền Nam phản chiến, muốn thấy đất nước hòa bình (mà không có giải pháp hợp lý cùng chính đáng). Một người đi giữa hai lằn đạn.” Đó là nhận định của biết bao nhiêu người thân thiết, bao nhiêu nhà nghiên cứu về ông đưa ra trong nhiều tài liệu, sách báo. Tôi có nhiều, hay đã đọc qua rất nhiều, những tài liệu đó. Trong đó, có những dẫn chứng rất khả tín.

Một số điểm tôi nhớ lại cho thấy:

– TCS làm bài “Hát trên những xác người” (Những hố hầm chôn xác anh em), lên án cuộc thảm sát tại Huế thay vì ca tụng cuộc Tổng tiến công, tổng nổi dậy tại đây;

– Ông viết bài “Hát cho người nằm xuống” thương tiếc Cố Chuẩn tường Không Quân VNCH Lưu Kim Cương. Theo VC thì không thể cầu chúc một sĩ quan cao cấp phe địch sau khi tử trận được lên thiên đàng (Xin cho một người vừa nằm xuống thấy bóng thiên đường cuối trời thênh thang);

– Ông dùng chữ “nội chiến” (20 năm nội chiến từng ngày) cho cuộc chiến VN. Đó là điều cấm kỵ của phe Cs, (phải là chống xâm lăng);

– Sau 1975, khi ở Huế, ông bị đày đi nông trường lao động, dù có nhiều bạn bè thân thiết là VC (cứ nhìn cơ thể ông mà đi lao động thì biết khổ ải đến mức nào), cho đến khi được Võ văn Kiệt cứu đưa về SG;

– Ông không có bài hát nào ca ngợi “Quân giải phóng” như những nhạc sĩ theo VC nằm vùng;

– Rất nhiều bài hát của ông vẫn bị cấm hát, trong khi thời VNCH thì được hát khắp nơi, dù không chính thức; tập nhạc Ca Khúc Da Vàng bán khắp các nhà sách

– Bản chất con người nghệ sĩ và tiểu tư sản của ông không thể hợp với chủ nghĩa Cs. Tôi chưa nghe nói lần nào ông tán tụng Đảng csVN.

Ông, cũng như một số trí thức miền Nam, hay một số người hiếu động ở các quốc gia tự do thời chiến tranh lạnh, có khuynh hướng thiên tả (nhưng đa số không là Cs, hay chỉ là Cs một thời gian ngắn rồi vỡ mộng). Vì mê muội một phần; vì muốn bênh vực kẻ yếu, chống lại kẻ mạnh áp bức; v.v… ; và vì sự tuyên truyền mạnh mẽ ngày trước của cái chủ nghĩa “nói một đàng làm một nẻo này.” Do đó nhiều người trí thức bị lầm lạc. Ông TCS có một số bạn bè tại Huế theo VC, muốn lôi kéo, nhưng ông không theo. Sau này thấy tài danh của ông thì lại “thấy người sang bắt quàng làm họ” (như với ông Sơn Nam), ra vẻ ông cùng lập trường chính trị với họ.

Ý cuả Vô Sắc

TCS thời đó có trốn lính nhưng không bị bắt giam (dù cảnh sát biết ông ở đâu). Bạn bè thân thiết của ông, ngoài nhóm Bửu Chỉ, Hoàng Phủ Ngọc Tường, Đinh Cường, Bửu Ý, v.v… ở Huế, ông cũng có nhiều bạn bè thân thiết là sĩ quan VNCH ở Sài Gòn (Lưu Kim Cương, Văn Quang, v.v…). Các em ông cũng là sĩ quan VNCH.

Yêu em lòng chợt từ bi bất ngờ

TCS, một con người nghệ sĩ với những mơ mộng tình cảm thật say đắm, lại chất chứa đầy triết lý về cuộc sống, cuộc đời, như thế không thể nào là (làm) Cs được.

Ý của Hà Châu

Tình cảm con người nó lạ lắm…

Nhiều tướng tá VNCH đỡ đầu cho TCS, trong đó có ông Râu Kẽm. Ông này nói với TCS: “Anh hát phản chiến nó vừa vừa thôi, kẻo lính nó đánh cho bỏ mẹ.” Râu Kẽm phủ dụ TCS, rồi cho ra về.

Tin Tình Báo cho hay: TCS là “gián điệp hai mang”, từng được Tình Báo VNCH gởi vô bưng tìm tin về MTGPMN.

TCS có lãnh tình báo phí hàng tháng.

Ý của Sean Nguyễn

Phải công nhận đây là một bài viết khá hay về TCS. Tôi định nghĩa hay ở đây không mang màu sắc chính trị, mà hay chỉ vì nó diễn tả được một phần con người của TCS, một nhạc sĩ tài năng. Nhưng sanh ra không phải thời.

“Quê hương ta có ba cụm núi. Cụm anh thư, hào kiệt làm nên lịch sử oai hùng. Cụm tao nhân mặc khách đưa văn hoá dân tộc vào vùng sáng, mở ra những chân trời lạ, thênh thang, những con đường vui bất diệt, và cũng là cái hàn thử biểu xác định tồn vong của giống nòi. Cụm nghĩa mẹ, tình cha đem tuổi thơ vào đời, với tiếng hát, câu hò và biết bao tình tự nuôi ta khôn lớn đưa ta về với quê hương, dân tộc.” Cách so sánh và diễn đạt hay.

Trong chiến tranh người ta có thể xem nhạc TCS là “phản chiến”. Trong “Cách Mạng” người ta xem nhạc ông như mộng mị làm mất sức chiến đấu. Nhưng trong lúc bình tĩnh lắng lòng, người ta mới cảm thụ hết chiều sâu của những lời ca, như những tiếng vọng của kiếp người, những cái mong manh muốn vươn về miền bất tận. Cái hay trong các câu ca của ông là ông “thánh hóa” được những cái tưởng chừng rất bình thường, như giọt nước mắt, tình yêu, hạt bụi, nỗi đau, sự trống vắng…..

Tôi cho rằng thật thiếu công bằng khi mang nhãn quan chính trị để đánh giá nhạc và con người của TCS vì ông đã không chọn chính trị làm lẽ sống mà vẫn phải tồn tại trong chính trị. Đó chính là cái hệ lụy mà nhạc TCS phải gánh chịu.

Dĩ nhiên trong suốt cuộc đời của một nghệ sĩ tài danh nào cũng không tránh khỏi có những bài rất dở như một số bài ông viết sau 1975. Nhưng bảo đó là thái độ chính trị của ông thì không đúng cho lắm. Tôi cho rằng ông đã chọn âm nhạc làm lẽ sống và đã sống trọn vẹn một cuộc đời nghệ sĩ giản dị dễ hài hòa dù ở thể chế chính trị nào chứ không chọn chính trị hay quyền thế. Thậm chí ông cũng không có ý định dùng danh tiếng của mình để mưu cầu hạnh phúc lớn lao gì hơn là một nhạc sĩ bình dị pha chút thiền vị cho cuộc đời.

Ý của Tàng

Có những bài rất dở như một số bài ông viết sau 1975.”

Nè, mí cha đừng có phét lác, sau 1975 mà Trịnh không “ca tụng Bác và Đảng” thì Trịnh cũng “ối mê ly đời ta, sáng cà phê hạt diệp tối là lá la khoai sùng…” mà Trịnh thì “nhát như con chuột” dù cho có tài viết như có người đặt là “phù thuỷ của ngôn từ.” … Vì vậy muốn sống còn thì phải bưng bô có thế thôi, ai không thích ngửi thì đừng có lại gần … Nói vậy thì cũng có người cãi :”đã vậy sao không chạy ra nước ngoài?” ….. Ra nước ngoài vào những năm đầu thì Trịnh chỉ có mà “độn thổ”, phong trào chống Cộng đang ở “tột đỉnh,” Trịnh mà ló mặt ra thì cái răng húp cháo không còn……

Người nghệ sĩ xin quí vị đừng đòi hỏi họ phải có cái đức của người quân tử … nếu không thì sao ông bà mình thường hay nói “xướng ca vô loài” ?!

Ngưng trích DVConline.

CÔNG TỬ HÀ ĐÔNG sao y bản chánh.

Advertisements

3 Responses

  1. Sao tg HHT không copy luôn tấm ảnh anh Núi này chụp với tay đồ tể Hoàng Phủ Ngọc Tường , để độc giả biết mặt 2 tên đá bát này luôn .

  2. Hoan hô Tàng. Nói đúng quá cỡ thợ mộc. Hồi trước 75, Núi nghêng ngang không sợ thằng nào ở miền Nam bởi vì Núi biết cứ gẫy đàn tửng tửng, hát nhạc phản chiến, chả ai thèm bắt, lâu lâu CSCA chỉ doạ cho Núi lạnh cẵng thôi. Hết lạnh cẵng, Núi lại chui đầu ra làm một ca hát phản chiến. Chứ hồi đó những người có trách nhiệm an ninh cũa miền Nam tóm cổ Núi với cái đám Huỳnh Tấn Mẫm, Tôn Thất Lập, Trần Long Ẩn vô nhốt một đám ở khám Chí Hoà hay cho ra chuồng cọp Côn Đảo. Và sau đó theo hiệp định Paris 1973, phe ta thả Núi ở Lộc Ninh với cái đám svhs nằm vùng vô Rờ, rồi ra Bắc, chắc Núi cũng tiêu đời trai, và không phải bàn tán cả lên. Thôi Núi đã bị đục đá lấy làm xi măng xây nhà, thì bị san phẳng thành đồng rồi. Cho Núi tiêu luôn đi.

  3. Thói đời hễ thấy sang là bắt quàng làm họ. Núi thì chỉ có tài làm nhạc, thiên hạ thích nhạc Núi nên “bơm” Núi lên mây xanh. Kẻ thì đánh giá Núi đi rao giảng một điều gì cao siêu cho thế gian. Như cô ca sĩ mà nhà văn NDT đánh giá tiếng hát như mèo gào tìm đực trong đêm trăng, đã cứ anh Núi dạy bảo “sống trong đời sống phải có một tấm lòng” và tấm lòng đó là tấm lòng tử tế. Nhưng thử hỏi, trời ạ, không có bọn Mỹ Ngụy thì làm sao có nhạc Núi; nhưng Núi đã nói gì với chế độ này thì mọi người đều rõ. Thành thử nói như Tàng, “Núi chỉ là một người xướng ca vô loài và chết nhát trước bạo quyền, không có chuyện uy vũ bất năng khuất trong con người của Núi”. Như anh Tư có viết: “Núi đã chết cho chết luôn”.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: