• Năm 25 tuổi

    hoang-hai-thuy-25-tuoi.jpg

    Hoàng Hải Thủy, năm 25 tuổi, trong căn nhà 78/5 đường Mayer, mới đổi tên là đường Hiền Vương, Tân Định, Sàigòn, Năm 1957.
  • Thể Loại

  • Được yêu thích …

  • Bài Cũ

LÀM BẬY KHÔNG KHÁ ĐƯỢC

Mary đến với H2T năm 1970, được H2T mang sang Kỳ Hoa.

Mary đến với H2T năm 1970, được H2T mang sang Kỳ Hoa.

Quí ông Thợ Viết Pha-lang-sa chuyên viết truyện gọi là Truyện Detective, Truyện Roman Noir – những truyện đánh cướp, giết người – có câu “Le Crime ne paie pas.” Dịch thẳng câu này là “Tội Ác không chi tiền.” Nhưng dịch đen như vậy là ngớ ngẩn, vô nghĩa. Anh H2T – người anh em cùng vợ với CTHĐ – người một thời xưa ở Sài Gòn xanh ngắt từng phóng tác nhiều tiểu thuyết Âu Mỹ loại Detective, Thriller, dịch nghĩa bóng câu tiếng Pháp trên đây là “Làm bậy không khá được.”

Những năm 1960 tôi đọc trong Préface một truyện Série Noire bài viết “Le Crime ne paie pas.” Tôi không nhớ tên tác giả. Ý chính của bài viết là những tiểu thuyết Série Noire trong có những vụ giết người, đánh cướp, ngoại tình. lừa đảo, phản bội, thù hận rất có ích cho người đọc. Trong tất cả những tiểu thuyết Série Noire ấy bọn làm bậy bao giờ cũng phải đền tội. Như một bọn 4 tên đục két sắt Nhà Băng lấy được tiền, chúng rút đi êm, chúng thành công nhưng rồi bọn chúng giết lẫn nhau, cả bọn chết hết..v..v..Những anh giết vợ, những chị giết chồng dàn xếp khéo, kỹ, ăn chắc đến mấy cuối cùng cũng bị còng tay vào nằm khám trọn đời vì một lỗi nhỏ, một sơ hở nào đó. Tác giả “Le Crime ne paie pas” viết rõ:

“Những ông thầy giảng khuyên người ta đừng làm bậy; chủ ý cũng là dậy người ta đừng làm bậy, vì làm bậy không khá được. Nhưng lời khuyên của bài giảng không làm người ta xúc động bằng khi người ta đọc một tiểu thuyết Série Noire hay, hấn dẫn, sống thật, lình động, trong đó những kẻ làm bậy đều phải chịu tội, người đọc cảm thụ lời khuyên hơn khi họ nghe lời giảng.”

Những năm 1960 – thời phong độ cao nhấtt trong cuộc đời phóng tác tiểu thuyết Âu Mỹ của tôi – đường Lê Lợi, Sài Gòn có nhà sách nhập  nhiều tiểu thuyết Detective Pháp – nhà sách này không phải là Nhà Sách Khai Trí. Tôi quên tên nhà sách này. Từ chợ Bến Thành đi lên, ta đến nhà sách này trước rồi mới đến Nhà Khai Trí.

Những năm 1950 Nhà Xuất Bản Flammarion của Pháp xuất bản lọai truyện Série Noire, truyện nào cũng bìa sách đen chỉ khác có tên sách. Những năm 1960 loại tiểu thuyết Série Noire chuyển sang loại sách Livre de Poche, bìa có ảnh nhiều mầu trông đẹp mắt. Những bìa sách đẹp đến nỗi có những quyển tôi đã có rồi nay thấy cũng truyện ấy tái bản, bià sách mầu sắc quá đẹp, tôi lại mua vì bìa sách đẹp. Thời ấy tôi có tiền, tôi mong có sách mới để mua. Người ta mua sách về đọc, rồi thôi, tôi mua sách về đọc, để thưởng thức, rồi chọn truyện hay phóng tác đăng báo, vừa phục vụ đồng bào, vừa có tiền. Tôi từng viết:

“Nhà Sách như vườn hoa của tôi. Vào Nhà Sách, tôi như vào vườn hoa. Sách, với những ảnh bià mầu sắc, với tôi là nhưng đoá hoa.”

Mỗi lần mua về năm, bẩy quyển, tôi để đó đọc dần. Thấy truyện nào hay, hấp dẫn, có thể phóng tác được, tôi để riêng ra một nơi. Ba, bốn tháng sau tôi lấy quyển được chọn đó ra đọc lại, vẫn thấy truyện hay, hấp dẫn, tôi mới quyết định phóng tác truyện đó.

Hôm nay – một ngày thu năm 2014, ở Rừng Phong, Xứ Tình Nhân, Kỳ Hoa Đất Trích, tôi kể với quí vị về một số những truyện tôi dự định phóng tác mà rồi Ngày 30 Tháng Tư đến, tôi không phóng tác được.

Những năm 1973, 1974, tôi làm nhân viên USIS, tôi vẫn viết truyện phóng tác. Đây là một truyện ngắn loại Thriller của Mỹ tôi thấy hay, tôi định phóng tác nhưng tôi đã không chuyển sang chữ Việt được trong những tháng đầu năm 1974.

o O o

crime1

Chiếc xe cảnh sát  chạy qua biên giới Mễ sang Mỹ. Trên xe chở một tên làm bậy người Mỹ trốn sang Mễ. Tên Mỹ này bị cảnh sát Mễ bắt, giải về Mỹ. Xe đang chạy, tên Mỹ nói:

“Tôi mót tiểu quá. Xin Trung sĩ dừng xe cho.”

Chàng Trung sĩ Cảnh Sát Mễ cũng cần xuống đường. Chàng dừng xe bên đường. Tên Mỹ xin chàng mở còng tay. Còng vừa mở tên Mỹ đánh chết thầy đội Mễ, kéo xác nạn nhân vào bụi rậm.

Tên sát nhân vào xe cảnh sát Mễ chạy qua biên giới. Trời về chiều. Khi xe chạy xuống thung lũng, trời tối, khi xe chạy lên dốc, trời lại nắng vàng. Tên sát nhân đang hừng chí thì rầm, xe lao xuống cái hố bên đường.

Sau phút choáng váng, tên sát nhân mở cửa xe, mò lên đường. Trời sẩm tối. Có người đi tới, Y thấy đó là một ông thầy tu Mễ. Ông đạo này bận toàn y phục đen. Y nhìn  thấy đôi mắt ông sáng long lanh dưới vành mũ nỉ đen. Tên Mỹ năn nỉ;

“Tôi gặp tai nạn. Xin thầy giúp.”

crime2Ông đạo:

“Anh đi theo tôi. Tôi cứu linh hồn anh.”

Bỗng có tiếng người đàn bà vang lên;

“Anh kia. Đừng đi theo hắn.”

Tên sát nhân nhìn lại. Người nói là một thiếu phụ trên lưng ngựa. Nàng đến đó lúc nào y không biết. Nàng trẻ, đẹp, khỏe, tóc vàng, bận bộ đồ trắng hở vai, hở hai cánh tay. Nàng hấp dẫn quá. Y lại nghe tiếng nàng:

“Anh đi theo tôi. Nhà tôi gần đây. Đi theo tôi, anh sẽ có đủ thứ anh cần.”

Ông đạo:

“Đừng đi theo nó. Theo nó, anh sẽ mất…”

Nàng:

“Mất cái gì? Ông đừng đe dọa người ta. Người ta bị tai nạn, cần ăn uống cho tỉnh hồn, lại sức..”

Ông đạo:

“Đi theo nó anh sẽ mất linh hồn.”

Nàng:

“Chỉ nói bậy bạ. Chính phủ phải cấm những người như ông lảng vảng ngoài đường chuyên lừa gạt những người gập nạn. Anh kia theo tôi.’

Nàng quay ngựa đi. Anh Mỹ chạy theo. Nàng cho anh nhẩy lên ngựa ngồi sau nàng, ôm nàng. Ngựa chạy lên đồi cỏ xanh. Trăng sáng vằng vặc. Nàng chỉ về toà lâu đài đá trắng trên lưng đồi:

“Nhà tôi đó.”

Anh Mỹ ngồi một tay ôm ngực nàng, tay kia ôm bụng nàng. Anh ngây ngất vì mùi hương từ mái tóc nàng, mùi da thịt nàng. Ngựa chạy đều. Tay anh ôm chặt bầu vú nở của nàng, tay kia anh ôm xiết vòng bụng thon của nàng. Không thấy nàng phản đối. Anh làm tới. Anh hôn lên bờ vai trần thơm phức của nàng. Nàng cho ngựa dùng lại. Nàng theo anh xuống ngựa. Anh ôm nàng. Nàng chào đón anh.

Cuộc ái ân nồng nàn diễn ra trên cỏ mịn. Đã quá. Anh Mỹ nằm ngửa nhìn lên trời trăng. Cuộc đời sao lại có thể đẹp đến như thế này. Rồi anh ngửi thấy mùi gì hôi hôi. Hôi rồi thối. Anh nhìn sang bên. Nằm bên anh bây giờ không phải là người thiếu phụ nõn nà mà là xác một bà già. Cái xác đã thối rữa.

Biết gặp Qủi, anh Mỹ vùng dậy chạy. Bản năng tự cứu làm anh chạy trở về chỗ xe anh gập nạn. Anh vồ lấy cửa xe, định mở cửa chui vào xe. Anh khựng lại khi thấy xác anh nằm trong xe. Đến lúc ấy anh mới biết anh đã chết trong tai nạn, anh bây giờ chỉ là linh hồn anh.

Anh nhìn lên đường. Bóng ông thầy tu đi xa dần. Anh chạy theo:

“Thầy ơi..Xin thầy cứu tôi..”

Ông đạo nhìn anh, thương hại:

“Hồi nẫy ta cứu anh được. Bây giờ thì không thể.”

Tiếng nàng:

“Anh kia. Đi theo ta.”

Anh quay nhìn. Nàng trở lại thành người thiếu phụ đẹp làm anh vừa mê, vừa muốn, vừa sợ. Nàng quay ngựa. Anh vừa khóc vừa chạy theo nàng.

o O o

Bốn mươi mùa thu lá bay đã qua đời tôi kể từ khi tôi đọc truyện ngắn tôi vừa kể, đọc, thấy hay, định viết ra chữ Việt, hôm nay tôi còn nhớ từng chi tiết của truyện. Rất tiếc tôi đã không kịp viết thành truyện.

Năm 1973 tôi có được quyển tiểu thuyết “Ascenseur pour l’échafaud.” – Thang máy lên cột treo cổ – truyện viết theo phim Ascenseur pour l’échafaud của đạo diễn Pháp Louis Malle. Phim được làm năm 1958. Đạo diễn Malle là một đạo diễn ở trong giới gọi là Nouvelle Vague của xi-nê Pháp, Ý. Đây là phim đầu tay – đầu tiên, thứ nhất – của Louis Malle. Khi làm phim này, ông 25 tuổi. Tôi không biết năm xưa ấy phim Ascenseur pour l’échafaud có được đưa sang chiếu ở Sài Gòn hay không.

Phim do cô đào Jeanne Moreau trong vai chính. Tôi thấy Jeanne Moreau có tài hơn, diễn khéo hơn, diễn được nhiều vai hơn  Brigitte Bardot. Nếu phải chọn trong hai người lấy Nàng Số Một, tôi chọn Jeanne Moreau.

Truyện phim: Julien Tavernier, Trung Úy Nhẩy Dù từng dự trận chiến tranh Đông Dương, giải ngũ, về Paris, trở thành chuyên viên thương mại. Chàng là người tình của nàng Florence.- Jeanne Moreau –  Nàng là cô vợ trẻ của ông chồng già Simon Carala, chủ nhân cơ sở thương mại mà Tavernier là nhân viên. Florence ngoại tình với Tavernier. Nàng và chàng muốn sống chung với nhau như vợ chồng, họ âm mưu giết ông già Carala. Họ dàn xếp cho vụ ám sát thành vụ nạn nhân tự tử. Tavernier làm giả thư tuyệt mệnh của ông già. Văn phòng của chàng ở tầng dưới, văn phòng ông già ở tầng trên. Gần giờ tan sở, Tavernier ra ban-công, chàng quăng dây lên ban công từng trên, leo dây lên, vào văn phòng ông già, dùng sáng bắn vào đầu ông. Chàng để khẩu súng vào tay ông già, để lá thư tuyệt mệnh lên bàn, trở ra ban công, bám dây chuyền xuống ban công tầng dưới, trở vào văn phòng, rồi đi qua phòng thư ký, xuống đường đi đến chỗ hẹn với người tình. Khi ngồi vào xe ô tô trước toà nhà, chàng nhìn lên mới thấy đoạn dây thừng vẫn còn mắc trên ban công, chàng đã quên không lấy sợ thừng đó đi.

Tavernier vội trở vào toà nhà để lên lầu lấy dây thừng. Nhưng đã qua giờ tan sở.  Khi Tarvernier vừa vào thang máy – ascenseur, elevator – thì người gác nhà tắt điện trong toà nhà, đi ra khoá cửa lại.

Tavernier bị kẹt trong thang máy. Chàng xoay sở hết cách mà không làm sao thoát ra được phòng thang máy. Bên ngoài, Florence hồi hộp chờ người yêu trong tiệm cà phê. Nhưng chờ mãi chàng không tới. Tất nhiên nàng không biết người nàng yêu bị kẹt trong phòng thang máy. Nàng lang thang đi tìm chàng suốt đêm trong Paris.

Theo tôi, L’ascenseur pour l’échafaud là truyện – các ông nhà văn gọi là “điển hình” của loại tiểu thuyết Le Crime ne paie pas: Làm bậy không khá được.

Khi thực hiện âm mưu, đôi tình nhân không ngờ xẩy ra chuyện chàng quên không lấy đi sợi dây thừng trên ban công, rồi chuyện toà nhà tắt điện khi chàng vừa vào phòng thang máy. Chàng và nàng bị kết tội giết người có dự mưu. Thay vỉ được sống vợ chồng yêu thương nhau, nàng và chàng tàn đời trong tù.

Bài học cho người đời của Ancenseur pour l’échafaud là “Làm bậy không khá được. Làm bậy không bao giờ thành công được. ” Nàng đẹp, Nàng đa tình, nàng ngoại tình cũng được đi. Nhưng Nàng đừng giết chồng. Không làm được. No can do. Ai can you, Nàng ơi.

L’ascenseur pour l’échafaud có nền nhạc của Miles Davis, nhạc sĩ Jazz Mỹ Đen nổi tiếng những năm 1955-1965. Davis độc tấu ngẫu hứng kèn đồng trong phim này. Tháng Mười 2014, đêm khuya, phòng vắng, yên tĩnh 200/100, an ninh 500/100, người viết lưu vong già nằm xem phim L’ascenseuer pour l’échafaud trên TiVi. Phin Đen Trắng. Noir et Blanc. Ông già nhớ lại năm xưa ông đọc truyện L’ascenseur pour l’échafaud ở Sài Gòn của ông; năm xưa ấy ông định phóng tác tiểu thuyết này ra tiếng Việt, ông làm không kịp. Tiếng kèn Miles Davis làm trái tim Tám Bó Một Que của ông nức nở như năm ông Bó Tám.

Vì được thấy Jeanne Moreau, Cô Đào Đầm Pháp  Xi-Nê Số Một của tôi, tôi viết bài này.

Một lời bàn loạn: Chuyện Ascenseur pour l’échafaud xẩy ra ở Paris khi loài người chưa có cellphone. Nếu có cellphone bi thảm kịch đã không xẩy ra. Bị kẹt trong thang máy, chàng móc phone trong túi ra, bấm phone gọi nàng:

crime3“Em yêu, nhà tắt điện. Anh bị kẹt trong thang máy.”

Hay nàng, trong tiệm cà phê, dùng cellphone gọi chàng:

“Anh yêu, anh đang ở đâu?”

Thời Cô Duy Liệt yêu cậu Lỗ Mê Đồ – Cô Juliet, Cậu Roméo –  thảm kịch Tình Oan làm cô cậu chết thảm đã không xẩy ra nếu thời đó cô cậu có cellphone.

Cô Duy Liệt:

“Anh Lỗ Mê Đồ yêu dấu. Ông già, bà già em bắt em lấy chồng. Sư huynh XX đưa cho em ve thuốc, uống vào em sẽ chết nhưng ba ngày sau em sống lại. Vậy em uống thuốc, gia đình em sẽ đưa xác em vào nhà mồ, anh về nhà mồ của gia đình em, chờ em sống lại, đưa em đi sống với anh.”

o O o

Một truyên tôi định phóng tác nhưng tôi đã không phóng tác được: Tiểu thuyết Mary của Vladimir Nabokov.

Nhà văn Nabokov viết Mary năm 1928. Ông theo gia đình ông tránh hoạ cộng sản từ Nga qua Pháp năm 1920. Sống ở Paris, ông viết cho những tạp chí Nga lưu vong bằng chữ Nga. Ông viết Mary bằng chữ Nga, tác phẩm được dịch sang chữ Đức. Nhiều năm sau, ông viết Lolita bằng chữ Anh. Ông nổi tiếng khắp thế giới với Lolita, khi đó Mary mới được chuyển sang chữ Anh.

Tôi có quyển Mary của Nabokov năm 1970. Truyện thưộc loại Truyện Vưà – không là truyện ngắn, không là truyện dài – Sơ lược: Chuyện xẩy ra ở một thị trấn Đức những năm 1925. Ganin – 25, 28 tuổi –  là một thanh niên Nga sống trong cộng đồng người Nga bỏ nước tránh hoạ cộng sản. Những người Nga này sống buồn, vô vọng, làm đủ nghề vặt để sống. Thị trấn Đức này có những căn nhà chia làm nhiều phòng nhỏ cho mướn. Người mướn ăn ở luôn trong nhà. Ganin gặp Alfyorov, một người đàn ông Nga trạc 49 tuổi, cùng sống trong nhà. Alfyorov tâm sự với Ganin về chuyện anh đang bị bối rối, khó xử: cô vợ Alfyorov từ Nga được anh làm bảo lãnh sắp đến với anh, nhưng ở đây anh đã có người anh yêu, một phụ nữ Nga cũng lưu vong như anh. Vợ ang đến anh phải đón, anh phải bỏ người anh yêu ở đây, mà anh thì anh không muốn bỏ nàng. Alfyorov cho Ganin xem ảnh cô vợ sắp từ Nga đến của anh. Ganin lặng người khi thấy cô vợ trẻ ở Nga của Alfyorov là  Mary, người yêu của chàng trước khi chàng nhập ngũ. Quân đội Nga Hoàng bại trận, Ganin theo đồng đội xuống tầu bỏ nước ra đi ở hải cảng Sevastopol, chàng đi mà không báo tin được cho Mary.

Ganin hôi tưởng những năm xưa gia đình chàng ở gần gia đình Mary. Nàng và chàng yêu nhau từ những năm họ mười sáu, muời bẩy tuổi. Tình yêu hoa niên trong trắng. Nay nàng sắp đến, tình yêu sống lại trong tim Ganin. Chàng dự định ngày nàng đến, chàng sẽ tìm cácvh làm cho Alfyorov không đi đón được nàng. Chàng sẽ đến nhà ga đón nàng. Chàng sẽ nói với nàng:

“Anh yêu em, anh vẫn yêu em. Nay định mệnh cho đôi ta gặp nhau ở đây. Anh đưa em đi sống với anh.”

Mary gửi điện tín đến cho biết giời tầu hỏa chở nàng đến nhà ga. Lúc 10 giờ tối. Tối ấy Ganin phục rượu cho Alfyorov say mút chỉ, chàng bào Alfyorov yên trí cứ ngủ đi, đến giờ chàng sẽ đánh thức hắn cho hắn đến nhà ga. Chàng đến nhà ga một mình. Khi chờ tầu đến, chàng bỗng thấy cuộc tình của chàng và Mary đã không còn nưã. Mary bây giờ, Mary sắp đến, không phải là nàng Mary, người chàng yêu năm xưa. Chàng bỏ đi.

Tiểu thuyết Mary không được làm thành phim. Tôi tưởng tượng nếu tôi là đạo diễn phim Mary, tôi sẽ cho Ganin đến đón Mary trong chiếc xe ngựa. Xe ngựa đậu trước nhà ga tỉnh nhỏ. Đêm. Khi đoàn tầu hoả hú còi chạy vào ga, chiếc xe ngựa đi xa dần nhà ga. Tiếng vó ngựa gõ lộp cộng trên mặt đường lạnh như đánh nhịp cho tiếng cói tầu.

Đi tù hai lần trở về căn nhà dzột nát và vòng tay gầy của nguời vợ hiền, tiểu thuyết Mary của Vladimiar Nabokov vẫn chờ tôi trong tủ sách còm cõi của tôi. Tôi mang Mary sang Mỹ với tôi. Ở Kỳ Hoa, tôi định phóng tác Mary. Nhân vật trong truyện sẽ là những người Việt tị nạn cộng sản sang sống ở Mỹ. Mary sẽ là thiếu nữ, rồi là môt thiếu phụ Việt. Chàng là một sĩ quan Quân Đội Quốc Gia Việt Nam Cộng Hoà. Cuộc tình hoa niên của họ sẽ được cho xẩy ra ở Đàlạt, hay Nha Trang. Chàng đi khỏi nuớc ngày 30 Tháng Tư 1975 mà không kịp từ biệt nàng. Chàng đón nàng ở phi cảng San Francisco hay phi cảng Dulles..v..v..

Tôi chọn tên “Tình đi từ đó” cho Mary bản chữ Việt. nhưng từ ngày tôi mang Mary sang Mỹ với tôi đến nay đã hai mươi năm, tôi chưa phóng tác Mary thành “Tình đi từ đó.” Chắc đến 5000/100 là Mary sẽ không bao giờ trở thành Truyện Việt “Tình đi từ đó.”

Ý trung nhân.. Ngô lão hỹ.

Em yêu ơi, anh già rồi. Anh hết síu oắt, anh không còn phóng tác tiểu thuyết đưọc như năm mươi năm xưa nữa!

Cảm khái cách gì!

Thưa quí vị nữ độc giả thơm như múi mít, tôi xin hỏi: Nếu quí vị phóng tác Mary, cuối cùng quí vị:

1 – Cho chàng chờ nàng ở phi cảng. Nàng và chàng sẽ yêu nhau, sẽ sống yêu thương nhau trọn đời trên đất Kỳ Hoa.

2 – Cho chàng đi khỏi phi cảng trước khi nàng đến.

Thư trả lời xin gửi cho tôi về tòa soạn Sàigonnhỏ.

Tôi cám ơn.

2 Responses

  1. Kinh Bac CTHD,
    Tim thay ‘Ascenseur pour l’échafaud’ trong Youtube. Phim nay co phu de tieng Anh, moi cac quy vi xem.
    DDung la ‘Le crime ne paie pas’

    Tien Phung

  2. Nếu rảnh mời các bác xem qua trọn bộ Ripliad của Patricia Highsmith. Nhân vật chính trong bộ này là Tom Ripley làm bậy từ đầu đến cuối mà vẫn sống phây phây không sao cả. Cuốn đầu trong bộ này, The Talented Mr. Ripley, đã được quay thành phim, Matt Damon đóng. Em vừa xem lại lần thứ hai thấy vẫn hay.

    Một cuốn khác tựa đề là Ripley’s Game cũng được quay thành phim, xem cũng OK.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: